اَلطُّهُورُ شَطْرُ الْإِيمَانِ

“ความสะอาดคือครึ่งหนึ่งของการศรัทธา” (มุสลิม 223)

คู่มือความสะอาดตามซุนนะฮฺ

วุฎูอ์ · ฆุสลฺ · ตะยัมมุม · วันศุกร์และวันอีด

🚰 การอาบน้ำละหมาด (วุฎูอ์)

ที่อาบน้ำละหมาด
ภาพ: ที่อาบน้ำละหมาด มัสยิดสุไลมานียะฮฺ · Wikimedia Commons
วุฎูอ์คืออะไร?

การใช้น้ำสะอาดชำระอวัยวะ 4 ส่วน (หน้า • มือถึงศอก • ศีรษะ • เท้าถึงตาตุ่ม) เพื่อยก “หะดัษเล็ก” ก่อนละหมาด ฏอวาฟ และแตะต้องอัลกุรอาน

หลักฐาน: لَا تُقْبَلُ صَلَاةُ أَحَدِكُمْ إِذَا أَحْدَثَ حَتَّى يَتَوَضَّأَ — “การละหมาดของคนหนึ่งคนใดในพวกท่านจะไม่ถูกตอบรับเมื่อเขามีหะดัษ จนกว่าเขาจะอาบน้ำละหมาด” (บุคอรี 6954, มุสลิม 225)
🤍1
ฟัรฎู (รุก่น)

เนียต (ตั้งใจในใจ)

النِّيَّةُ

คำแปล การตั้งเจตนา

วิธีทำ ตั้งใจในใจว่า “ฉันจะอาบน้ำละหมาดเพื่ออัลลอฮฺ” ไม่ต้องเปล่งออกเสียง

หลักฐาน: إِنَّمَا الأَعْمَالُ بِالنِّيَّاتِ — “แท้จริงการงานทั้งหลายขึ้นอยู่กับการเนียต” (บุคอรี 1, มุสลิม 1907)
💡 ชัยคฺอิบนุอุษัยมีน: การเปล่งเสียงเนียตเป็นบิดอะฮฺ เพราะเนียตคือการงานของหัวใจ
🗣️2
วาญิบ/สุนนะฮฺหนักแน่น

กล่าว บิสมิลลาฮฺ

بِسْمِ اللَّهِ
อ่านว่า: บิสมิลลาฮฺ

คำแปล ด้วยพระนามของอัลลอฮฺ

วิธีทำ กล่าวก่อนเริ่มล้าง หากลืมให้กล่าวเมื่อนึกได้

หลักฐาน: لَا وُضُوءَ لِمَنْ لَمْ يَذْكُرِ اسْمَ اللَّهِ عَلَيْهِ — “ไม่มีวุฎูอ์สำหรับผู้ที่ไม่กล่าวพระนามของอัลลอฮฺ” (อบูดาวูด 101, อิบนุมาญะฮฺ 399 — หะสัน)
🖐️3
สุนนะฮฺ

ล้างมือทั้งสอง 3 ครั้ง

غَسْلُ الْكَفَّيْنِ ثَلَاثًا

คำแปล ล้างฝ่ามือทั้งสองสามครั้ง

วิธีทำ ล้างจากข้อมือถึงปลายนิ้ว แทรกซอกนิ้ว (ตัคลีล) ให้ทั่ว

หลักฐาน: อุษมาน بن عفّان เล่าลักษณะวุฎูอ์ของท่านนบี ﷺ ว่า “ท่านล้างมือทั้งสองสามครั้ง…” (บุคอรี 159, มุสลิม 226)
💡 ผู้ตื่นจากนอนกลางคืนต้องล้างมือก่อนจุ่มภาชนะ (บุคอรี 162, มุสลิม 278)
💧4
วาญิบตามทัศนะที่มีน้ำหนัก

บ้วนปาก + สูดน้ำเข้าจมูก 3 ครั้ง

الْمَضْمَضَةُ وَالِاسْتِنْشَاقُ

คำแปล อมบ้วนปาก และสูดน้ำเข้าจมูกแล้วสั่งออก

วิธีทำ ตักน้ำมือเดียว อมบ้วนปากแล้วสูดเข้าจมูกด้วยมือขวา สั่งออกด้วยมือซ้าย ทำ 3 ครั้ง

หลักฐาน: وَبَالِغْ فِي الِاسْتِنْشَاقِ إِلَّا أَنْ تَكُونَ صَائِمًا — “จงสูดน้ำเข้าจมูกให้ลึก เว้นแต่เจ้าถือศีลอด” (อบูดาวูด 142, ติรมิซีย์ 788 — เศาะเฮียะฮฺ)
💡 ปากและจมูกเป็นส่วนหนึ่งของใบหน้า จึงรวมอยู่ในคำสั่ง “จงล้างหน้า” (ฟัตวาอิบนุบาซ)
😊5
ฟัรฎู (รุก่น)

ล้างหน้า 3 ครั้ง

غَسْلُ الْوَجْهِ

คำแปล การล้างใบหน้า

วิธีทำ จากไรผมถึงใต้คาง และจากติ่งหูข้างหนึ่งถึงอีกข้าง ผู้มีเคราให้แทรกน้ำเข้าในเครา

หลักฐาน: فَاغْسِلُوا وُجُوهَكُمْ — “พวกเจ้าจงล้างหน้าของพวกเจ้า” (อัลมาอิดะฮฺ 5:6)
💪6
ฟัรฎู (รุก่น)

ล้างมือถึงข้อศอก 3 ครั้ง (ขวาก่อน)

غَسْلُ الْيَدَيْنِ إِلَى الْمِرْفَقَيْنِ

คำแปล ล้างมือทั้งสองจนถึงข้อศอก

วิธีทำ ล้างขวาให้ครบก่อน แล้วจึงซ้าย รวมข้อศอกเข้าไปด้วย

หลักฐาน: وَأَيْدِيَكُمْ إِلَى الْمَرَافِقِ (อัลมาอิดะฮฺ 5:6) — และท่านนบี ﷺ ชอบเริ่มจากขวาเสมอ (บุคอรี 168, มุสลิม 268)
🧑‍🦱7
ฟัรฎู (รุก่น)

เช็ดศีรษะพร้อมหู 1 ครั้ง

مَسْحُ الرَّأْسِ وَالْأُذُنَيْنِ

คำแปล การลูบศีรษะและหูทั้งสอง

วิธีทำ ลูบจากหน้าผากไปท้ายทอยแล้วย้อนกลับมาที่เดิม ต่อด้วยนิ้วชี้เช็ดในรูหู นิ้วโป้งเช็ดหลังใบหู ทำเพียงครั้งเดียว

หลักฐาน: وَامْسَحُوا بِرُءُوسِكُمْ (5:6) • الأُذُنَانِ مِنَ الرَّأْسِ — “หูทั้งสองเป็นส่วนหนึ่งของศีรษะ” (อิบนุมาญะฮฺ 443)
💡 ไม่ต้องเอาน้ำใหม่สำหรับหู ใช้น้ำที่ลูบศีรษะได้เลย (ฟัตวาคณะกรรมการถาวรฯ ซาอุดีอาระเบีย)
🦶8
ฟัรฎู (รุก่น)

ล้างเท้าถึงตาตุ่ม 3 ครั้ง (ขวาก่อน)

غَسْلُ الرِّجْلَيْنِ إِلَى الْكَعْبَيْنِ

คำแปล ล้างเท้าทั้งสองจนถึงตาตุ่ม

วิธีทำ ล้างให้ทั่ว แทรกซอกนิ้วเท้า โดยเฉพาะส้นเท้าที่มักล้างไม่ถึง

หลักฐาน: وَيْلٌ لِلْأَعْقَابِ مِنَ النَّارِ — “ความวิบัติจงมีแด่ส้นเท้าจากไฟนรก” (บุคอรี 60, มุสลิม 242)
💡 ผู้สวมคุฟฟฺ/ถุงเท้าตามเงื่อนไข ให้ลูบบนถุงเท้าแทนได้ (มุสลิม 274)

🤲 ดุอาอฺหลังอาบน้ำละหมาด

🤲 บทดุอาอฺ

ดุอาอฺหลังอาบน้ำละหมาด (บทที่ 1)

أَشْهَدُ أَنْ لَا إِلَٰهَ إِلَّا اللَّهُ وَحْدَهُ لَا شَرِيكَ لَهُ، وَأَشْهَدُ أَنَّ مُحَمَّدًا عَبْدُهُ وَرَسُولُهُ
อ่านว่า: อัชฮะดุ อัลลา อิลาฮะ อิลลัลลอฮฺ วะหฺดะฮู ลา ชะรีกะ ละฮฺ · วะอัชฮะดุ อันนะ มุหัมมะดัน อับดุฮู วะเราะสูลุฮฺ

ความหมาย ฉันขอปฏิญาณว่าไม่มีพระเจ้าอื่นใดที่ควรแก่การเคารพภักดีนอกจากอัลลอฮฺเพียงองค์เดียว ไม่มีภาคีใด ๆ สำหรับพระองค์ และฉันขอปฏิญาณว่ามุฮัมมัดเป็นบ่าวและเป็นศาสนทูตของพระองค์

หลักฐาน: “ผู้ใดอาบน้ำละหมาดอย่างสมบูรณ์แล้วกล่าวคำนี้ ประตูสวรรค์ทั้งแปดจะถูกเปิดให้เขา เขาจะเข้าทางใดก็ได้ตามประสงค์” (มุสลิม 234, ติรมิซีย์ 55)
🤲 บทดุอาอฺ

ดุอาอฺหลังอาบน้ำละหมาด (บทที่ 2)

اللَّهُمَّ اجْعَلْنِي مِنَ التَّوَّابِينَ وَاجْعَلْنِي مِنَ الْمُتَطَهِّرِينَ
อ่านว่า: อัลลอฮุมมัจญ์อัลนี มินัต ตัววาบีน · วัจญ์อัลนี มินัล มุตะเฏาะฮฺฮิรีน

ความหมาย โอ้อัลลอฮฺ ขอพระองค์ทรงให้ฉันอยู่ในหมู่ผู้กลับตัวสำนึกผิด และขอทรงให้ฉันอยู่ในหมู่ผู้ที่ทำตนให้สะอาดบริสุทธิ์

หลักฐาน: ติรมิซีย์ 55 (ชัยคฺอัลบานีย์ระบุว่า เศาะเฮียะฮฺ)
การอาบน้ำละหมาด
ภาพ: การทำวุฎูอ์ · Wikimedia Commons

⚠️ สิ่งที่ทำให้เสียวุฎูอ์

  • ปัสสาวะ อุจจาระ ผายลม
    حَتَّى يُحْدِثَ (บุคอรี 445, มุสลิม 649)
  • นอนหลับสนิทจนไม่รู้สึกตัว
    العَيْنُ وِكَاءُ السَّهِ (อบูดาวูด 203 — หะสัน)
  • เสียสติ มึนเมา เป็นลม
    กิยาสจากการนอนหลับ โดยมติของนักวิชาการ (อิจญ์มาอฺ)
  • สัมผัสอวัยวะเพศด้วยมือโดยไม่มีสิ่งกั้น
    مَنْ مَسَّ ذَكَرَهُ فَلْيَتَوَضَّأْ (อบูดาวูด 181, ติรมิซีย์ 82 — เศาะเฮียะฮฺ)
  • รับประทานเนื้ออูฐ
    توضَّؤوا من لحوم الإبل (มุสลิม 360)

🚿 การอาบน้ำยกหะดัษใหญ่ (ฆุสลฺ)

ฆุสลฺคืออะไร?

การราดน้ำสะอาดให้ทั่วทั้งร่างกายพร้อมเนียต เพื่อยก “หะดัษใหญ่” ให้กลับสู่สภาพที่ละหมาดได้

หลักฐาน: وَإِن كُنتُمْ جُنُبًا فَٱطَّهَّرُوا۟ — “และหากพวกเจ้ามีญุนุบ ก็จงชำระร่างกายให้สะอาด” (อัลมาอิดะฮฺ 5:6)

📌 สาเหตุที่ต้องอาบน้ำฆุสลฺ

  • หลั่งอสุจิพร้อมความใคร่ (ตื่นหรือฝันเปียก)
    إِنَّمَا الْمَاءُ مِنَ الْمَاءِ (มุสลิม 343)
  • การร่วมประเวณี แม้ไม่หลั่ง
    إِذَا جَلَسَ بَيْنَ شُعَبِهَا الْأَرْبَعِ… فَقَدْ وَجَبَ الْغُسْلُ (บุคอรี 291, มุสลิม 348)
  • หมดประจำเดือน (หัยฎ์) และหมดนิฟาส
    وَإِذَا أَدْبَرَتْ فَاغْتَسِلِي (บุคอรี 228, มุสลิม 333)
  • ผู้เข้ารับอิสลามใหม่
    อบูดาวูด 355, ติรมิซีย์ 605
  • ผู้เสียชีวิต (ผู้อื่นอาบให้)
    اغْسِلْنَهَا ثَلَاثًا أَوْ خَمْسًا (บุคอรี 1253, มุสลิม 939)

✅ ฆุสลฺแบบสมบูรณ์ตามซุนนะฮฺ

🤍1
ฟัรฎู

เนียตยกหะดัษใหญ่

النِّيَّةُ لِرَفْعِ الْحَدَثِ الْأَكْبَرِ

คำแปล การตั้งเจตนาเพื่อยกหะดัษใหญ่

วิธีทำ ตั้งใจในใจว่าอาบเพื่อยกหะดัษใหญ่ (ญุนุบ / หมดประจำเดือน / หมดนิฟาส) ไม่ต้องเปล่งวาจา

หลักฐาน: إِنَّمَا الأَعْمَالُ بِالنِّيَّاتِ (บุคอรี 1, มุสลิม 1907)
🖐️2
สุนนะฮฺ

กล่าวบิสมิลลาฮฺ แล้วล้างมือ 3 ครั้ง

بِسْمِ اللَّهِ ثُمَّ غَسْلُ الْيَدَيْنِ

คำแปล กล่าวพระนามของอัลลอฮฺ แล้วล้างมือทั้งสอง

วิธีทำ ล้างฝ่ามือทั้งสองสามครั้งก่อนแตะภาชนะน้ำ

หลักฐาน: หะดีษท่านหญิงอาอิชะฮฺ: “ท่านนบี ﷺ เมื่ออาบน้ำญะนาบะฮฺ ท่านเริ่มด้วยการล้างมือทั้งสอง” (บุคอรี 248, มุสลิม 316)
🧼3
สุนนะฮฺหนักแน่น

ล้างอวัยวะเพศด้วยมือซ้าย

غَسْلُ الْفَرْجِ بِالشِّمَالِ

คำแปล การล้างอวัยวะเพศด้วยมือซ้าย

วิธีทำ ล้างให้สะอาดหมดจด แล้วถูมือซ้ายกับพื้นหรือสบู่ให้สะอาด

หลักฐาน: หะดีษท่านหญิงมัยมูนะฮฺ: “…แล้วท่านล้างอวัยวะเพศ และถูมือกับพื้นดิน” (บุคอรี 249, มุสลิม 317)
🚿4
สุนนะฮฺ

อาบน้ำละหมาดให้สมบูรณ์

ثُمَّ يَتَوَضَّأُ وُضُوءَهُ لِلصَّلَاةِ

คำแปล แล้วเขาอาบน้ำละหมาดเหมือนวุฎูอ์เพื่อละหมาด

วิธีทำ ทำวุฎูอ์ครบทุกขั้นตอน (อนุญาตให้เลื่อน “ล้างเท้า” ไปทำเป็นขั้นสุดท้ายก็ได้ ตามรายงานของมัยมูนะฮฺ)

หลักฐาน: บุคอรี 248, มุสลิม 316
💦5
สุนนะฮฺ (การทำให้น้ำถึงโคนผมทั้งหมดเป็นฟัรฎู)

รดน้ำบนศีรษะ 3 ครั้ง แทรกโคนผม

تَخْلِيلُ أُصُولِ الشَّعْرِ ثُمَّ إِفَاضَةُ الْمَاءِ ثَلَاثًا

คำแปล แทรกน้ำเข้าโคนผม แล้วราดน้ำบนศีรษะสามครั้ง

วิธีทำ เอานิ้วแทรกโคนผมจนมั่นใจว่าน้ำถึงหนังศีรษะ แล้วตักน้ำราดศีรษะ 3 ครั้ง

หลักฐาน: “จนเมื่อท่านมั่นใจว่าน้ำถึงผิวหนังศีรษะแล้ว ท่านจึงราดน้ำบนศีรษะสามครั้ง” (บุคอรี 248, มุสลิม 316)
💡 ผู้หญิงไม่จำเป็นต้องสยายมวยผม เพียงให้น้ำถึงโคนผมก็พอ (มุสลิม 330)
🌊6
ฟัรฎู (ต้องทั่วทั้งตัว)

ราดน้ำทั่วร่างกาย ขวาก่อนซ้าย

ثُمَّ يُفِيضُ الْمَاءَ عَلَى سَائِرِ جَسَدِهِ

คำแปล แล้วเขาราดน้ำให้ทั่วร่างกายที่เหลือ

วิธีทำ เริ่มด้านขวาแล้วซ้าย ถูให้ทั่ว อย่าลืมรักแร้ สะดือ ใบหู ซอกนิ้ว และใต้ข้อพับ

หลักฐาน: وَإِنْ كُنْتُمْ جُنُبًا فَاطَّهَّرُوا (อัลมาอิดะฮฺ 5:6) — คำสั่งให้ชำระตัวให้สะอาดทั้งร่าง
🦶7
สุนนะฮฺ

ขยับออกจากที่เดิม แล้วล้างเท้า

ثُمَّ تَنَحَّى فَغَسَلَ رِجْلَيْهِ

คำแปล แล้วท่านขยับออกไปและล้างเท้าทั้งสองของท่าน

วิธีทำ ปิดท้ายด้วยการล้างเท้าในที่ที่น้ำไม่ขัง

หลักฐาน: หะดีษมัยมูนะฮฺ (บุคอรี 249, มุสลิม 317)

⏱️ ฆุสลฺแบบย่อ (ฟัรฎู/มุจซิอ์)

  • เนียตยกหะดัษใหญ่ในใจ
  • บ้วนปากและสูดน้ำเข้าจมูก
  • ราดน้ำให้ทั่วทุกส่วนของร่างกาย รวมโคนผม
ทำเท่านี้ถือว่าใช้ได้และละหมาดได้ แต่ขาดผลบุญของซุนนะฮฺ — ตาม ชัยคฺอิบนุอุษัยมีน (อัช-ชัรหุลมุมติอฺ) และ คณะกรรมการถาวรฯ แห่งซาอุดีอาระเบีย
❓ คำถามที่พบบ่อย
  • อาบฆุสลฺแล้วต้องอาบวุฎูอ์อีกไหม? ไม่ต้อง หากไม่มีหะดัษเล็กเกิดขึ้นระหว่างนั้น (ติรมิซีย์ 107, นะสาอีย์ 252)
  • ต้องถูตัวไหม? สิ่งจำเป็นคือ “น้ำต้องถึงทุกส่วน” การถูช่วยให้มั่นใจ
  • ไม่มีน้ำ/ป่วยใช้น้ำไม่ได้? ให้ทำ ตะยัมมุม — ดูหน้าถัดไป

🏜️ การตะยัมมุม (ใช้ดินแทนน้ำ)

ทะเลทราย
ภาพ: พื้นทรายสะอาดที่ใช้ตะยัมมุมได้ · Wikimedia Commons
ตะยัมมุมคืออะไร?

การใช้ ดิน ทราย ฝุ่น หรือหินที่สะอาด ลูบใบหน้าและมือ แทนการใช้น้ำ เมื่อไม่มีน้ำหรือใช้น้ำไม่ได้ ใช้แทนได้ทั้ง วุฎูอ์และฆุสลฺ

หลักฐาน: وَجُعِلَتْ لِي الأَرْضُ مَسْجِدًا وَطَهُورًا — “แผ่นดินถูกทำให้เป็นที่สุญูดและเป็นสิ่งชำระความสะอาดสำหรับฉัน” (บุคอรี 335, มุสลิม 521)

📌 เมื่อใดที่อนุญาตให้ตะยัมมุม

  • ไม่มีน้ำเลย เช่น อยู่ในทะเลทราย เดินทางไกล หรือค้นหาแล้วไม่พบ
    فَلَمْ تَجِدُوا مَاءً فَتَيَمَّمُوا صَعِيدًا طَيِّبًا (อัลมาอิดะฮฺ 5:6)
  • มีน้ำแต่ใช้ไม่ได้ เช่น ป่วย มีบาดแผล กลัวโรคกำเริบ
    وَإِنْ كُنْتُمْ مَرْضَى أَوْ عَلَى سَفَرٍ (อันนิสาอ์ 4:43)
  • น้ำมีน้อย จำเป็นต้องเก็บไว้ดื่มหรือให้สัตว์เลี้ยง
    มติของนักวิชาการ (ฟัตวาคณะกรรมการถาวรฯ เล่ม 5)
  • อากาศหนาวจัดจนเป็นอันตราย และไม่สามารถทำให้น้ำอุ่นได้
    เรื่องราวของอัมรฺ บิน อัลอาศ ที่ท่านนบี ﷺ รับรอง (อบูดาวูด 334 — เศาะเฮียะฮฺ)

✅ ขั้นตอนตะยัมมุมตามซุนนะฮฺ

🤍1
ฟัรฎู

เนียตในใจ

النِّيَّةُ

คำแปล การตั้งเจตนา

วิธีทำ ตั้งใจว่าทำตะยัมมุมเพื่อยกหะดัษ (เล็กหรือใหญ่) แทนการใช้น้ำ ไม่ต้องเปล่งวาจา

หลักฐาน: إِنَّمَا الأَعْمَالُ بِالنِّيَّاتِ (บุคอรี 1, มุสลิม 1907)
🗣️2
สุนนะฮฺ

กล่าวบิสมิลลาฮฺ

بِسْمِ اللَّهِ
อ่านว่า: บิสมิลลาฮฺ

คำแปล ด้วยพระนามของอัลลอฮฺ

วิธีทำ กล่าวก่อนเริ่ม เช่นเดียวกับวุฎูอ์

หลักฐาน: กิยาสจากวุฎูอ์ (ฟัตวาคณะกรรมการถาวรฯ ซาอุดีอาระเบีย)
👐3
ฟัรฎู

ตบฝ่ามือลงบนดินสะอาด 1 ครั้ง

ضَرْبَةٌ وَاحِدَةٌ عَلَى الصَّعِيدِ الطَّيِّبِ

คำแปล ตบมือหนึ่งครั้งบนพื้นดินที่สะอาด

วิธีทำ ตบฝ่ามือทั้งสองลงบนดิน ทราย ฝุ่น หรือหินที่สะอาด เพียงครั้งเดียว แล้วสะบัดหรือเป่าฝุ่นส่วนเกินออกเบา ๆ

หลักฐาน: إِنَّمَا كَانَ يَكْفِيكَ أَنْ تَقُولَ بِيَدَيْكَ هَكَذَا ثُمَّ ضَرَبَ بِيَدَيْهِ الأَرْضَ ضَرْبَةً وَاحِدَةً — “เพียงเท่านี้ก็พอแล้วสำหรับท่าน” แล้วท่านตบมือลงบนพื้นเพียงครั้งเดียว (บุคอรี 347, มุสลิม 368)
💡 การตบสองครั้งมาจากรายงานที่อ่อน — ชัยคฺอิบนุบาซและชัยคฺอิบนุอุษัยมีนยืนยันว่า ครั้งเดียว คือสิ่งที่ถูกต้อง
😊4
ฟัรฎู

ลูบใบหน้า

فَامْسَحُوا بِوُجُوهِكُمْ

คำแปล แล้วพวกเจ้าจงลูบใบหน้าของพวกเจ้า

วิธีทำ เอาฝ่ามือทั้งสองลูบทั่วใบหน้าหนึ่งครั้ง ไม่ต้องแทรกเข้าไปในโพรงจมูกหรือปาก

หลักฐาน: فَتَيَمَّمُوا صَعِيدًا طَيِّبًا فَامْسَحُوا بِوُجُوهِكُمْ وَأَيْدِيكُمْ مِنْهُ (อัลมาอิดะฮฺ 5:6)
🤝5
ฟัรฎู

ลูบหลังฝ่ามือทั้งสอง

وَمَسَحَ الشِّمَالَ عَلَى الْيَمِينِ وَظَاهِرَ كَفَّيْهِ

คำแปล และท่านลูบมือซ้ายบนมือขวา และหลังฝ่ามือทั้งสอง

วิธีทำ ใช้ฝ่ามือซ้ายลูบหลังมือขวา แล้วฝ่ามือขวาลูบหลังมือซ้าย แค่ถึงข้อมือ ไม่ต้องถึงข้อศอก

หลักฐาน: บุคอรี 347, มุสลิม 368 (หะดีษอัมมารฺ บิน ยาสิรฺ)
💡 ตะยัมมุมใช้แทนได้ทั้งวุฎูอ์และฆุสลฺ ด้วยวิธีเดียวกันนี้

🤲 ดุอาอฺหลังตะยัมมุม

🤲 บทดุอาอฺ

ดุอาอฺหลังตะยัมมุม (เช่นเดียวกับหลังวุฎูอ์)

أَشْهَدُ أَنْ لَا إِلَٰهَ إِلَّا اللَّهُ وَحْدَهُ لَا شَرِيكَ لَهُ، وَأَشْهَدُ أَنَّ مُحَمَّدًا عَبْدُهُ وَرَسُولُهُ
อ่านว่า: อัชฮะดุ อัลลา อิลาฮะ อิลลัลลอฮฺ วะหฺดะฮู ลา ชะรีกะ ละฮฺ · วะอัชฮะดุ อันนะ มุหัมมะดัน อับดุฮู วะเราะสูลุฮฺ

ความหมาย ฉันขอปฏิญาณว่าไม่มีพระเจ้าอื่นใดที่ควรแก่การเคารพภักดีนอกจากอัลลอฮฺเพียงองค์เดียว ไม่มีภาคีใด ๆ และมุฮัมมัดเป็นบ่าวและศาสนทูตของพระองค์

หลักฐาน: มุสลิม 234 — เพราะตะยัมมุมมาแทนที่วุฎูอ์ จึงกล่าวดุอาอฺเดียวกัน (ฟัตวาคณะกรรมการถาวรฯ)

⚠️ สิ่งที่ทำให้เสียตะยัมมุม

  • ทุกสิ่งที่ทำให้เสียวุฎูอ์ (ปัสสาวะ ผายลม นอนหลับ ฯลฯ)
    เพราะตะยัมมุมมาแทนที่วุฎูอ์ จึงเสียด้วยสาเหตุเดียวกัน
  • พบน้ำที่ใช้ได้
    فَإِذَا وَجَدْتَ الْمَاءَ فَأَمِسَّهُ بَشَرَتَكَ — “เมื่อเจ้าพบน้ำ ก็จงให้มันสัมผัสผิวของเจ้า” (อบูดาวูด 332 — เศาะเฮียะฮฺ)
  • อุปสรรคหมดไป เช่น หายป่วย แผลหายดี
    เพราะเหตุผ่อนผันสิ้นสุดลง (อิบนุอุษัยมีน, อัช-ชัรหุลมุมติอฺ)
❓ คำถามที่พบบ่อย
  • ตะยัมมุมครั้งเดียวละหมาดได้กี่เวลา? ตราบที่ยังไม่มีหะดัษและยังไม่พบน้ำ ก็ละหมาดได้เรื่อย ๆ เช่นเดียวกับวุฎูอ์ (ฟัตวาอิบนุบาซ)
  • ต้องมีฝุ่นติดมือไหม? ไม่จำเป็นต้องเห็นฝุ่นชัดเจน แม้บนหินเรียบหรือผนังที่สะอาดก็ใช้ได้ตามทัศนะที่มีน้ำหนัก
  • มีแผลบางส่วน? ให้ล้างด้วยน้ำส่วนที่ล้างได้ และตะยัมมุมสำหรับส่วนที่ล้างไม่ได้

🕌 ซุนนะฮฺวันศุกร์ (ฆุสลุลญุมุอะฮฺ)

ละหมาดวันศุกร์
ภาพ: การละหมาดญุมุอะฮฺ · Wikimedia Commons
🚿1
วาญิบ/สุนนะฮฺหนักแน่นมาก

อาบน้ำวันศุกร์ (ฆุสลุลญุมุอะฮฺ)

غُسْلُ يَوْمِ الْجُمُعَةِ

คำแปล การอาบน้ำในวันศุกร์

วิธีทำ อาบแบบเดียวกับฆุสลฺยกหะดัษใหญ่ ในวันศุกร์ก่อนไปละหมาด เวลาที่ดีที่สุดคือใกล้เวลาออกเดินทางไปมัสยิด

หลักฐาน: غُسْلُ يَوْمِ الْجُمُعَةِ وَاجِبٌ عَلَى كُلِّ مُحْتَلِمٍ — “การอาบน้ำวันศุกร์เป็นสิ่งจำเป็นเหนือผู้บรรลุนิติภาวะทุกคน” (บุคอรี 879, มุสลิม 846)
💡 ชัยคฺอิบนุบาซ: เป็นสิ่งวาญิบตามทัศนะที่มีน้ำหนัก สำหรับผู้ที่จะไปละหมาดญุมุอะฮฺ
🪥2
สุนนะฮฺ

ใช้ไม้สีฟัน (สิวาก)

السِّوَاكُ

คำแปล ไม้สีฟัน

วิธีทำ แปรงฟันหรือใช้สิวากให้ปากสะอาดก่อนไปมัสยิด

หลักฐาน: غُسْلُ الْجُمُعَةِ عَلَى كُلِّ مُحْتَلِمٍ وَسِوَاكٌ وَيَمَسُّ مِنَ الطِّيبِ مَا قَدَرَ عَلَيْهِ (มุสลิม 846)
🌸3
สุนนะฮฺ

ใส่น้ำหอม (สำหรับผู้ชาย)

الطِّيبُ

คำแปล เครื่องหอม

วิธีทำ ใช้น้ำหอมกลิ่นดีเท่าที่หาได้ — ผู้หญิงไม่ใช้น้ำหอมออกนอกบ้าน

หลักฐาน: มุสลิม 846 • สำหรับผู้หญิง: أَيُّمَا امْرَأَةٍ اسْتَعْطَرَتْ فَمَرَّتْ عَلَى قَوْمٍ لِيَجِدُوا رِيحَهَا فَهِيَ زَانِيَةٌ (นะสาอีย์ 5126 — หะสัน)
👕4
สุนนะฮฺ

สวมเสื้อผ้าที่ดีที่สุด

أَحْسَنُ الثِّيَابِ

คำแปล เสื้อผ้าที่ดีที่สุด

วิธีทำ เสื้อผ้าสะอาดเรียบร้อย ไม่จำเป็นต้องใหม่หรือราคาแพง

หลักฐาน: خُذُوا زِينَتَكُمْ عِندَ كُلِّ مَسْجِدٍ — “จงประดับกายของพวกเจ้า ณ ทุกมัสยิด” (อัลอะอฺรอฟ 7:31)
🏃5
สุนนะฮฺ (ผลบุญมหาศาล)

ไปมัสยิดแต่เนิ่น ๆ

التَّبْكِيرُ إِلَى الْجُمُعَةِ

คำแปล การไปละหมาดญุมุอะฮฺแต่เช้า

วิธีทำ ยิ่งไปเร็วยิ่งได้ผลบุญมาก — ช่วงที่ 1 เสมือนบริจาคอูฐ, 2 วัว, 3 แกะ, 4 ไก่, 5 ไข่

หลักฐาน: مَنِ اغْتَسَلَ يَوْمَ الْجُمُعَةِ غُسْلَ الْجَنَابَةِ ثُمَّ رَاحَ فَكَأَنَّمَا قَرَّبَ بَدَنَةً (บุคอรี 881, มุสลิม 850)
📖6
สุนนะฮฺ

อ่านซูเราะฮฺอัลกะฮฺฟิ

قِرَاءَةُ سُورَةِ الْكَهْفِ

คำแปล การอ่านซูเราะฮฺอัลกะฮฺฟิ

วิธีทำ อ่านได้ตั้งแต่คืนวันศุกร์ (หลังมัฆริบวันพฤหัสบดี) จนถึงตะวันตกดินวันศุกร์

หลักฐาน: مَنْ قَرَأَ سُورَةَ الْكَهْفِ يَوْمَ الْجُمُعَةِ أَضَاءَ لَهُ مِنَ النُّورِ مَا بَيْنَ الْجُمُعَتَيْنِ — “แสงสว่างจะส่องให้เขาระหว่างสองวันศุกร์” (อัลหากิม 2/368, อัลบัยฮะกีย์ — เศาะเฮียะฮฺ)
🤫7
วาญิบ

ฟังคุฏบะฮฺอย่างสงบ

الْإِنْصَاتُ لِلْخُطْبَةِ

คำแปล การเงียบฟังคุฏบะฮฺ

วิธีทำ ห้ามคุย ห้ามเล่นโทรศัพท์ ห้ามเล่นกรวดหรือพรม แม้แต่การเตือนคนอื่นด้วยวาจาก็ไม่อนุญาต

หลักฐาน: إِذَا قُلْتَ لِصَاحِبِكَ أَنْصِتْ يَوْمَ الْجُمُعَةِ وَالْإِمَامُ يَخْطُبُ فَقَدْ لَغَوْتَ — “เมื่อท่านบอกเพื่อนว่า ‘เงียบ’ ขณะอิมามอ่านคุฏบะฮฺ แท้จริงท่านได้ทำสิ่งไร้สาระแล้ว” (บุคอรี 934, มุสลิม 851)
💡 เด็ก ๆ จำง่าย ๆ ว่า “ตอนคุฏบะฮฺ = หูฟัง ปากปิด”

🤲 ดุอาอฺ/อัซการฺวันศุกร์

🤲 บทดุอาอฺ

เศาะละวาตในวันศุกร์ (สุนนะฮฺให้กล่าวมาก ๆ)

اللَّهُمَّ صَلِّ وَسَلِّمْ عَلَىٰ نَبِيِّنَا مُحَمَّدٍ
อ่านว่า: อัลลอฮุมมะ ศ็อลลิ วะสัลลิม อะลา นะบียฺยินา มุหัมมัด

ความหมาย โอ้อัลลอฮฺ ขอพระองค์ทรงประทานความเมตตาและความศานติแด่นบีมุฮัมมัดของเรา

หลักฐาน: أَكْثِرُوا عَلَيَّ مِنَ الصَّلَاةِ يَوْمَ الْجُمُعَةِ — “พวกท่านจงเศาะละวาตแก่ฉันให้มากในวันศุกร์” (อบูดาวูด 1047, นะสาอีย์ 1374 — เศาะเฮียะฮฺ)

🌙 การอาบน้ำและซุนนะฮฺวันอีด

ละหมาดอีด
ภาพ: การละหมาดอีด · Wikimedia Commons
🚿1
สุนนะฮฺ (มุสตะฮับ)

อาบน้ำวันอีด

الِاغْتِسَالُ لِلْعِيدَيْنِ

คำแปล การอาบน้ำสำหรับสองวันอีด

วิธีทำ อาบแบบเดียวกับฆุสลฺ ก่อนออกไปละหมาดอีด ทั้งอีดิลฟิฏรฺและอีดิลอัฎฮา

หลักฐาน: ท่านอิบนุอุมัรฺ رضي الله عنهما อาบน้ำในเช้าวันอีดิลฟิฏรฺก่อนออกไปมุศ็อลลา (มุวัฏเฏาะอ์ มาลิก 428 — สายรายงานเศาะเฮียะฮฺ)
💡 ชัยคฺอิบนุบาซและคณะกรรมการถาวรฯ ระบุว่าเป็น “สุนนะฮฺ” มิใช่วาญิบ แต่สมควรรักษาไว้
👗2
สุนนะฮฺ

แต่งกายสวยงามที่สุด

أَجْمَلُ الثِّيَابِ

คำแปล เสื้อผ้าที่งดงามที่สุด

วิธีทำ ผู้ชายแต่งกายสวยงาม ส่วนผู้หญิงออกจากบ้านโดยไม่เปิดเผยความงามและไม่ใส่น้ำหอม

หลักฐาน: ท่านนบี ﷺ มีผ้าคลุมพิเศษที่สวมในวันอีดและวันศุกร์ (บุคอรี 948)
🌴3
สุนนะฮฺ

กินอินทผลัมก่อนไปละหมาดอีดิลฟิฏรฺ

الْأَكْلُ قَبْلَ صَلَاةِ عِيدِ الْفِطْرِ

คำแปล การรับประทานก่อนละหมาดอีดิลฟิฏรฺ

วิธีทำ กินอินทผลัมจำนวนคี่ (1, 3, 5, 7) ก่อนออกไปละหมาดอีดิลฟิฏรฺ
ส่วนอีดิลอัฎฮา ให้งดกินจนกว่าจะละหมาดเสร็จ

หลักฐาน: لَا يَغْدُو يَوْمَ الْفِطْرِ حَتَّى يَأْكُلَ تَمَرَاتٍ وِتْرًا (บุคอรี 953) • อีดิลอัฎฮา: ติรมิซีย์ 542, อิบนุมาญะฮฺ 1756 (หะสัน)
🔀4
สุนนะฮฺ

ไปทางหนึ่ง กลับอีกทางหนึ่ง

مُخَالَفَةُ الطَّرِيقِ

คำแปล การเปลี่ยนเส้นทาง

วิธีทำ เดินไปมุศ็อลลาทางหนึ่ง แล้วกลับบ้านอีกทางหนึ่ง

หลักฐาน: كَانَ إِذَا كَانَ يَوْمُ عِيدٍ خَالَفَ الطَّرِيقَ — “เมื่อถึงวันอีด ท่านจะเปลี่ยนเส้นทาง” (บุคอรี 986)

🤲 ตักบีรฺและคำอวยพรวันอีด

🤲 บทดุอาอฺ

ตักบีรฺวันอีด

اللَّهُ أَكْبَرُ اللَّهُ أَكْبَرُ، لَا إِلَٰهَ إِلَّا اللَّهُ، وَاللَّهُ أَكْبَرُ اللَّهُ أَكْبَرُ وَلِلَّهِ الْحَمْدُ
อ่านว่า: อัลลอฮุอักบัรฺ อัลลอฮุอักบัรฺ · ลา อิลาฮะ อิลลัลลอฮฺ · วัลลอฮุอักบัรฺ อัลลอฮุอักบัรฺ · วะลิลลาฮิลหัมดฺ

ความหมาย อัลลอฮฺทรงยิ่งใหญ่ที่สุด อัลลอฮฺทรงยิ่งใหญ่ที่สุด ไม่มีพระเจ้าอื่นใดนอกจากอัลลอฮฺ และอัลลอฮฺทรงยิ่งใหญ่ที่สุด อัลลอฮฺทรงยิ่งใหญ่ที่สุด และมวลการสรรเสริญเป็นของอัลลอฮฺ

หลักฐาน: وَلِتُكَبِّرُوا اللَّهَ عَلَىٰ مَا هَدَاكُمْ (อัลบะเกาะเราะฮฺ 2:185) — ปฏิบัติโดยอิบนุอุมัรฺและอบูฮุร็อยเราะฮฺ (บุคอรี บทตักบีรฺวันอีด) • อีดิลฟิฏรฺ: ตั้งแต่เห็นเดือนจนอิมามเริ่มละหมาด • อีดิลอัฎฮา: ตั้งแต่เช้าวันอะเราะฟะฮฺถึงอัศรฺวันตัชรีกสุดท้าย
🤲 บทดุอาอฺ

คำอวยพรวันอีด

تَقَبَّلَ اللَّهُ مِنَّا وَمِنْكُمْ
อ่านว่า: ตะก็อบบะลัลลอฮุ มินนา วะมินกุม

ความหมาย ขออัลลอฮฺทรงตอบรับ (การงาน) จากเราและจากพวกท่าน

หลักฐาน: บรรดาเศาะหาบะฮฺกล่าวคำนี้ต่อกันในวันอีด (รายงานโดยอัลบัยฮะกีย์ — สายรายงานหะสัน ตามที่อิบนุหะญัรฺระบุใน ฟัตหุลบารีย์)
📋 ตารางเปรียบเทียบ
  • ฆุสลฺวันศุกร์: วาญิบ/สุนนะฮฺหนักแน่น · เฉพาะผู้ไปละหมาดญุมุอะฮฺ · ทำในวันศุกร์ ใกล้เวลาออกไปมัสยิด
  • ฆุสลฺวันอีด: สุนนะฮฺ (มุสตะฮับ) · ทุกคน แม้ผู้ไม่ไปละหมาด · ทำเช้าวันอีดก่อนออกไป
  • ฆุสลฺยกหะดัษใหญ่: ฟัรฎู · เมื่อมีสาเหตุ เช่น ญะนาบะฮฺ หมดหัยฎ์
💡 ถ้าอาบน้ำวันศุกร์โดยเนียตยกหะดัษใหญ่ไปด้วย ก็ได้ทั้งสองอย่างในการอาบครั้งเดียว (ฟัตวาคณะกรรมการถาวรฯ)

📖 หลักฐานจากอัลกุรอาน

อักษรอาหรับใช้รูปแบบของ ศูนย์กษัตริย์ฟะฮัดเพื่อการพิมพ์อัลกุรอาน มะดีนะฮฺ · ความหมายภาษาไทยอ้างอิงฉบับแปลของ สมาคมนักเรียนเก่าอาหรับ

ซูเราะฮฺอัลมาอิดะฮฺ 5:6
يَٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُوٓا۟ إِذَا قُمْتُمْ إِلَى ٱلصَّلَوٰةِ فَٱغْسِلُوا۟ وُجُوهَكُمْ وَأَيْدِيَكُمْ إِلَى ٱلْمَرَافِقِ وَٱمْسَحُوا۟ بِرُءُوسِكُمْ وَأَرْجُلَكُمْ إِلَى ٱلْكَعْبَيْنِ ۚ وَإِن كُنتُمْ جُنُبًا فَٱطَّهَّرُوا۟
อ่านว่า: ยา อัยยุฮัลละซีนะ อามะนู อิซา กุมตุม อิลัศเศาะลาติ ฟัฆสิลู วุญูฮะกุม วะอัยดิยะกุม อิลัลมะรอฟิก วัมสะหู บิรุอูสิกุม วะอัรฺญุละกุม อิลัลกะอฺบัยนฺ · วะอิน กุนตุม ญุนุบัน ฟัฏเฏาะฮฺฮะรู

ความหมาย “โอ้ผู้ศรัทธาทั้งหลาย เมื่อพวกเจ้ายืนขึ้นจะไปละหมาด ก็จงล้างหน้าของพวกเจ้า และมือของพวกเจ้าถึงข้อศอก และจงลูบศีรษะของพวกเจ้า และจงล้างเท้าของพวกเจ้าจนถึงตาตุ่มทั้งสอง และหากพวกเจ้ามีญุนุบ ก็จงชำระร่างกายให้สะอาด”

💡 รากฐานของวุฎูอ์ ฆุสลฺ และตะยัมมุม อยู่ในอายะฮฺเดียวกันนี้
ซูเราะฮฺอัลมาอิดะฮฺ 5:6 (ส่วนตะยัมมุม)
فَلَمْ تَجِدُوا۟ مَآءً فَتَيَمَّمُوا۟ صَعِيدًا طَيِّبًا فَٱمْسَحُوا۟ بِوُجُوهِكُمْ وَأَيْدِيكُم مِّنْهُ
อ่านว่า: ฟะลัม ตะญิดู มาอัน ฟะตะยัมมะมู เศาะอีดัน ฏ็อยยิบัน ฟัมสะหู บิวุญูฮิกุม วะอัยดีกุม มินฮฺ

ความหมาย “แล้วพวกเจ้าไม่พบน้ำ ก็จงมุ่งสู่ดินที่ดี แล้วจงลูบใบหน้าของพวกเจ้าและมือของพวกเจ้าด้วยดินนั้น”

💡 ระบุชัดว่าตะยัมมุมมีเพียง 2 อวัยวะ คือ ใบหน้า และมือ
ซูเราะฮฺอันนิสาอ์ 4:43
وَلَا جُنُبًا إِلَّا عَابِرِى سَبِيلٍ حَتَّىٰ تَغْتَسِلُوا۟
อ่านว่า: วะลา ญุนุบัน อิลลา อาบิรี สะบีลิน หัตตา ตัฆตะสิลู

ความหมาย “และไม่ใช่ในสภาพที่มีญุนุบ นอกจากผู้ที่ผ่านทางไปเท่านั้น จนกว่าพวกเจ้าจะอาบน้ำ”

💡 ยืนยันว่าผู้มีญุนุบต้องอาบน้ำก่อนละหมาด
ซูเราะฮฺอัลญุมุอะฮฺ 62:9
يَٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُوٓا۟ إِذَا نُودِىَ لِلصَّلَوٰةِ مِن يَوْمِ ٱلْجُمُعَةِ فَٱسْعَوْا۟ إِلَىٰ ذِكْرِ ٱللَّهِ وَذَرُوا۟ ٱلْبَيْعَ ۚ ذَٰلِكُمْ خَيْرٌ لَّكُمْ إِن كُنتُمْ تَعْلَمُونَ
อ่านว่า: ยา อัยยุฮัลละซีนะ อามะนู อิซา นูดิยะ ลิศเศาะลาติ มิน เยามิลญุมุอะติ ฟัสเอา อิลา ซิกริลลาฮิ วะซะรุลบัยอฺ · ซาลิกุม ค็อยรุน ละกุม อิน กุนตุม ตะอฺละมูน

ความหมาย “โอ้ผู้ศรัทธาทั้งหลาย เมื่อได้มีเสียงร้องเรียกให้มาละหมาดในวันศุกร์ ก็จงรีบเร่งไปสู่การรำลึกถึงอัลลอฮฺ และจงละทิ้งการค้าขายเสีย นั่นเป็นการดีสำหรับพวกเจ้า หากพวกเจ้ารู้”

💡 คำสั่งให้เตรียมตัวและรีบไปละหมาดญุมุอะฮฺ
ซูเราะฮฺอัลบะเกาะเราะฮฺ 2:222
إِنَّ ٱللَّهَ يُحِبُّ ٱلتَّوَّٰبِينَ وَيُحِبُّ ٱلْمُتَطَهِّرِينَ
อ่านว่า: อินนัลลอฮะ ยุหิบบุต ตัววาบีน วะยุหิบบุล มุตะเฏาะฮฺฮิรีน

ความหมาย “แท้จริงอัลลอฮฺทรงรักบรรดาผู้สำนึกผิดกลับเนื้อกลับตัว และทรงรักบรรดาผู้ที่ทำตนให้สะอาด”

💡 ความสะอาดเป็นสิ่งที่อัลลอฮฺทรงรัก

📜 หะดีษแม่บท

عَنْ حُمْرَانَ أَنَّ عُثْمَانَ دَعَا بِوَضُوءٍ فَغَسَلَ كَفَّيْهِ ثَلَاثَ مَرَّاتٍ، ثُمَّ مَضْمَضَ وَاسْتَنْثَرَ، ثُمَّ غَسَلَ وَجْهَهُ ثَلَاثَ مَرَّاتٍ، ثُمَّ غَسَلَ يَدَهُ الْيُمْنَى إِلَى الْمِرْفَقِ ثَلَاثَ مَرَّاتٍ، ثُمَّ الْيُسْرَى مِثْلَ ذَلِكَ، ثُمَّ مَسَحَ بِرَأْسِهِ، ثُمَّ غَسَلَ رِجْلَهُ الْيُمْنَى ثَلَاثَ مَرَّاتٍ، ثُمَّ الْيُسْرَى مِثْلَ ذَلِكَ، ثُمَّ قَالَ: رَأَيْتُ النَّبِيَّ ﷺ تَوَضَّأَ نَحْوَ وُضُوئِي هَذَا

คำแปล รายงานจากหุมรอน ว่าท่านอุษมาน رضي الله عنه เรียกเอาน้ำมาอาบน้ำละหมาด ท่านล้างฝ่ามือทั้งสองสามครั้ง แล้วบ้วนปากและสั่งน้ำออกจากจมูก แล้วล้างหน้าสามครั้ง แล้วล้างมือขวาถึงข้อศอกสามครั้ง แล้วมือซ้ายเช่นเดียวกัน แล้วลูบศีรษะ แล้วล้างเท้าขวาสามครั้ง แล้วเท้าซ้ายเช่นเดียวกัน จากนั้นกล่าวว่า “ฉันเห็นท่านนบี ﷺ อาบน้ำละหมาดเหมือนกับที่ฉันอาบนี้”

ที่มา: เศาะเฮียะฮฺ อัลบุคอรี 159, เศาะเฮียะฮฺ มุสลิม 226
عَنْ عَائِشَةَ: كَانَ رَسُولُ اللَّهِ ﷺ إِذَا اغْتَسَلَ مِنَ الْجَنَابَةِ بَدَأَ فَغَسَلَ يَدَيْهِ، ثُمَّ يَتَوَضَّأُ كَمَا يَتَوَضَّأُ لِلصَّلَاةِ، ثُمَّ يُدْخِلُ أَصَابِعَهُ فِي الْمَاءِ فَيُخَلِّلُ بِهَا أُصُولَ شَعَرِهِ، ثُمَّ يَصُبُّ عَلَى رَأْسِهِ ثَلَاثَ غُرَفٍ بِيَدَيْهِ، ثُمَّ يُفِيضُ الْمَاءَ عَلَى جِلْدِهِ كُلِّهِ

คำแปล จากท่านหญิงอาอิชะฮฺ: “ท่านเราะสูลุลลอฮฺ ﷺ เมื่ออาบน้ำจากญะนาบะฮฺ ท่านเริ่มด้วยการล้างมือทั้งสอง แล้วอาบน้ำละหมาดเหมือนที่อาบเพื่อละหมาด แล้วสอดนิ้วลงในน้ำแทรกเข้าไปยังโคนผม แล้วราดน้ำบนศีรษะสามฝ่ามือ แล้วราดน้ำให้ทั่วผิวหนังทั้งหมด”

ที่มา: เศาะเฮียะฮฺ อัลบุคอรี 248, เศาะเฮียะฮฺ มุสลิม 316
عَنْ عَمَّارِ بْنِ يَاسِرٍ قَالَ لَهُ النَّبِيُّ ﷺ: إِنَّمَا كَانَ يَكْفِيكَ أَنْ تَقُولَ بِيَدَيْكَ هَكَذَا، ثُمَّ ضَرَبَ بِيَدَيْهِ الأَرْضَ ضَرْبَةً وَاحِدَةً، ثُمَّ مَسَحَ الشِّمَالَ عَلَى الْيَمِينِ وَظَاهِرَ كَفَّيْهِ وَوَجْهَهُ

คำแปล จากอัมมารฺ บิน ยาสิรฺ رضي الله عنه ท่านนบี ﷺ กล่าวแก่เขาว่า “เพียงแค่ท่านทำด้วยมือทั้งสองอย่างนี้ก็พอแล้ว” แล้วท่านตบมือทั้งสองลงบนพื้นดิน เพียงครั้งเดียว แล้วลูบมือซ้ายบนมือขวา และหลังฝ่ามือทั้งสอง และใบหน้าของท่าน

ที่มา: เศาะเฮียะฮฺ อัลบุคอรี 347, เศาะเฮียะฮฺ มุสลิม 368 — หลักฐานแม่บทของตะยัมมุม
غُسْلُ يَوْمِ الْجُمُعَةِ وَاجِبٌ عَلَى كُلِّ مُحْتَلِمٍ

คำแปล “การอาบน้ำในวันศุกร์เป็นสิ่งจำเป็นเหนือทุกคนที่บรรลุนิติภาวะแล้ว”

ที่มา: เศาะเฮียะฮฺ อัลบุคอรี 879, เศาะเฮียะฮฺ มุสลิม 846

🕌 การรับรองทางวิชาการ

  • คณะกรรมการถาวรเพื่อการวิจัยทางวิชาการและการฟัตวา (اللجنة الدائمة) ซาอุดีอาระเบีย — alifta.gov.sa
  • ชัยคฺ อับดุลอะซีซ บิน บาซ — binbaz.org.sa
  • ชัยคฺ มุฮัมมัด บิน ศอลิหฺ อัลอุษัยมีน — binothaimeen.net
  • ศูนย์กษัตริย์ฟะฮัดเพื่อการพิมพ์อัลกุรอาน มะดีนะฮฺ — qurancomplex.gov.sa
  • ความหมายอัลกุรอานภาษาไทย: สมาคมนักเรียนเก่าอาหรับ ประเทศไทย

🔤 บัตรคำศัพท์ (แตะเพื่อเฉลยคำแปล)

الطَّهَارَةُ
อัฏ-เฏาะฮาเราะฮฺ
ความสะอาด การชำระล้าง
الْوُضُوءُ
อัล-วุฎูอ์
การอาบน้ำละหมาด
الْغُسْلُ
อัล-ฆุสลฺ
การอาบน้ำยกหะดัษใหญ่
التَّيَمُّمُ
อัต-ตะยัมมุม
การใช้ดินแทนน้ำ
الصَّعِيدُ الطَّيِّبُ
อัศ-เศาะอีด อัฏ-ฏ็อยยิบ
ดิน/ฝุ่นที่สะอาด
الْحَدَثُ الْأَصْغَرُ
อัล-หะดะษุลอัศฆ็อรฺ
หะดัษเล็ก (แก้ด้วยวุฎูอ์)
الْحَدَثُ الْأَكْبَرُ
อัล-หะดะษุลอักบัรฺ
หะดัษใหญ่ (แก้ด้วยฆุสลฺ)
الْجَنَابَةُ
อัล-ญะนาบะฮฺ
ภาวะญุนุบ
يَوْمُ الْجُمُعَةِ
เยามุลญุมุอะฮฺ
วันศุกร์
الْعِيدُ
อัล-อีด
วันรื่นเริงตามศาสนบัญญัติ
الْخُطْبَةُ
อัล-คุฏบะฮฺ
การบรรยายธรรมบนมิมบัรฺ
السِّوَاكُ
อัส-สิวาก
ไม้สีฟัน

🎮 เกมฝึกจำสำหรับเด็ก (6 เกม)

1️⃣ เรียงลำดับวุฎูอ์

แตะการ์ดตามลำดับที่ถูกต้อง จาก 1 ถึง 9

2️⃣ เรียงลำดับตะยัมมุม

จำให้ได้ว่าตบมือกี่ครั้ง และลูบอะไรก่อน

3️⃣ จับคู่คำอาหรับกับความหมาย

แตะคำอาหรับ แล้วแตะคำแปลที่ตรงกัน

4️⃣ เลือกให้ถูก: น้ำหรือดิน? 💧🏜️

อ่านสถานการณ์ แล้วเลือกวิธีชำระที่ถูกต้อง

5️⃣ ถูกหรือผิด: วันศุกร์–วันอีด ✅❌

6️⃣ ตอบคำถามชิงดาว ⭐ (16 ข้อ)