รัฐบาลเยเมนที่ได้รับการยอมรับจากนานาชาติเรียกร้องเมื่อวันจันทร์ให้อิหร่านหยุดให้การสนับสนุนอาวุธแก่กลุ่มติดอาวุธฮูตี ถอนผู้เชี่ยวชาญด้านการทหารออกไป และยุติการแทรกแซงกิจการภายในของประเทศ โดยกล่าวหาเตหะรานว่ายืดเยื้อสงครามและให้การสนับสนุนทางการเมืองและการทูตแก่กลุ่มดังกล่าว
กระทรวงการต่างประเทศและกิจการชาวต่างชาติของเยเมนได้ออกแถลงการณ์ประณามอย่างรุนแรงต่อแถลงการณ์ของกระทรวงการต่างประเทศอิหร่านที่กล่าวหาซาอุดีอาระเบียว่าละเมิดอธิปไตยของเยเมน และประณามการโจมตีทางอากาศต่อเป้าหมายพลเรือนในประเทศ โดยแถลงการณ์ดังกล่าวถูกเผยแพร่บนเว็บไซต์ X เมื่อช่วงเช้าวันจันทร์
กระทรวงที่ตั้งอยู่ในเมืองเอเดนระบุว่า แถลงการณ์ของเตหะรานเป็นการพยายาม “ให้ความคุ้มครองทางการเมืองและทางสื่อแก่กลุ่มติดอาวุธฮูตีที่เป็นผู้ก่อการร้าย” และเป็นการหลีกเลี่ยงความรับผิดชอบต่อการยืดเยื้อความขัดแย้งและการทำให้ความทุกข์ยากทางมนุษยธรรมของชาวเยเมนทวีความรุนแรงขึ้น
รายงานระบุว่า การแทรกแซงของอิหร่านได้พัฒนาไปไกลกว่าการให้เงินทุน อาวุธ และการฝึกอบรมกลุ่มฮูตี ไปสู่การมีส่วนร่วมโดยตรงในการวางแผนและบริหารจัดการปฏิบัติการทางทหารของกลุ่มดังกล่าว
แถลงการณ์ระบุว่า “กระทรวงฯ มองว่าการให้การสนับสนุนทางทหารในพื้นที่ควบคู่กับการให้การสนับสนุนทางการทูตในเวทีระหว่างประเทศ เป็นหลักฐานเพิ่มเติมที่แสดงให้เห็นถึงบทบาทที่แท้จริงของอิหร่านในการบ่อนทำลายรัฐเยเมนและคุกคามความมั่นคงของภูมิภาคและเส้นทางน้ำ”
ผู้เชี่ยวชาญทางทหารของอิหร่าน
กระทรวงดังกล่าวอ้างถึงประกาศของกระทรวงมหาดไทยเยเมนที่ระบุว่า ผู้เชี่ยวชาญต่างชาติ 21 คนกำลังทำงานร่วมกับกลุ่มฮูตี ซึ่งรวมถึง 14 คนจากกองกำลังพิทักษ์ปฏิวัติอิหร่าน และ 7 คนจากกลุ่มฮิซบอลลาตห์ของเลบานอน
ตามคำแถลงดังกล่าว หน้าที่ความรับผิดชอบของพวกเขารวมถึงการบังคับบัญชาและการควบคุม การจัดการปฏิบัติการ ขีปนาวุธ โดรน สงครามอิเล็กทรอนิกส์ การลักลอบขนส่งชิ้นส่วนทางทหาร และการประสานงานปฏิบัติการทางทะเล รวมถึงการเลือกเรือพาณิชย์เพื่อโจมตี
กระทรวงฯ อธิบายว่าการปรากฏตัวของพวกเขาเป็นการจัดตั้ง “คณะเสนาธิการทั่วไปอย่างเต็มรูปแบบ” ซึ่งมีบทบาทนอกเหนือจากการฝึกอบรมแล้ว ยังรวมถึงการกำกับดูแล การวางแผน และการสั่งการปฏิบัติการทางทหารด้วย
แถลงการณ์ระบุว่า “ชาวเยเมนต้องจ่ายราคาด้วยชีวิต ความปลอดภัย และความเป็นอยู่ของพวกเขา”
รัฐบาลเยเมนกล่าวหาอิหร่านว่าปล่อยให้กลุ่มฮูตีลักพาตัว ฆ่า และก่อการร้ายพลเรือน ยิงถล่มเมืองและสิ่งอำนวยความสะดวกของพลเรือน รวมถึงปิดล้อมและปล่อยให้ประชาชนอดอยาก
นอกจากนี้ ยังมีการกล่าวหาว่ากลุ่มดังกล่าวได้โจมตีดินแดนซาอุดีอาระเบีย เรือพาณิชย์ และการเดินเรือในทะเลแดงและช่องแคบบับอัลมันดับซ้ำๆ
ข้อพิพาทเกี่ยวกับผู้เสียชีวิตพลเรือน
การแลกเปลี่ยนทางการทูตเกิดขึ้นหลังจากกระทรวงการต่างประเทศอิหร่านออกแถลงการณ์ประณามการโจมตีทางอากาศต่อตลาดสาธารณะอัล-ฮาดาราในเขตอัล-วาซิยะห์ จังหวัดไทซ์ เมื่อวันที่ 6 พฤศจิกายน รวมถึงการโจมตีหมู่บ้านอัล-ชาริยะห์ในเขตบานี ฮาชิช ทางตะวันออกของซานา
อิหร่านระบุว่าการโจมตีตลาดทำให้มีผู้เสียชีวิต 33 คน รวมทั้งเด็ก 13 คน และบาดเจ็บอีกหลายสิบคน ขณะที่การโจมตีอัล-ชาริยะห์ทำให้มีผู้เสียชีวิตอีก 33 คน รวมทั้งผู้หญิงและเด็ก เตหะรานยังประณามการโจมตีสมาชิกของสถานีโทรทัศน์อัล-มาซิราห์สื่อในเครื่อข่ายของกลุ่มติดอาวุธด้วย
แถลงการณ์ดังกล่าวระบุว่า การโจมตีเหล่านั้นเป็นการละเมิดกฎหมายมนุษยธรรมระหว่างประเทศและกฎบัตรสหประชาชาติ และเรียกร้องให้ยุติปฏิบัติการทางทหารโดยทันที และยุติสิ่งที่เรียกว่าการปิดล้อมทางเศรษฐกิจและทางอากาศต่อเยเมน
อิหร่านยังเรียกร้องให้ยุติสิ่งที่ตนอธิบายว่าเป็นความขัดแย้งระหว่างซาอุดีอาระเบียและเยเมนผ่านการเจรจาบนพื้นฐานของแผนที่ตกลงกันไว้ก่อนหน้านี้
กระทรวงการต่างประเทศของเยเมนปฏิเสธสิ่งที่เรียกว่าการที่อิหร่านใช้ประโยชน์จากเหยื่อในเหตุการณ์ที่ตลาดอัล-ฮาดาราเพื่อสร้างข้อกล่าวหาที่ขัดแย้งกับคำแถลงของหน่วยงานที่เกี่ยวข้องของเยเมน
แถลงการณ์ระบุว่า ทางการเหล่านั้นเรียกร้องให้มีการสอบสวนอิสระเกี่ยวกับการละเมิดสิทธิมนุษยชนและกฎหมายระหว่างประเทศของกลุ่มฮูตี
การคว่ำบาตรด้านอาวุธและความช่วยเหลือจากซาอุดีอาระเบีย
กระทรวงการต่างประเทศเยเมนอ้างถึงมติคณะมนตรีความมั่นคงแห่งสหประชาชาติที่ 2216 และมติที่ 2624 ซึ่งขยายขอบเขตการห้ามส่งอาวุธให้ครอบคลุมกลุ่มฮูตีด้วย โดยระบุว่าข้อจำกัดดังกล่าวครอบคลุมอาวุธ ยุทโธปกรณ์ ความช่วยเหลือทางเทคนิค การฝึกอบรม และการเงินที่เกี่ยวข้องกับกิจกรรมทางทหาร
รายงานดังกล่าวเรียกร้องให้อิหร่านเคารพในอธิปไตยของรัฐในภูมิภาค ยุติการสนับสนุนกลุ่มติดอาวุธ และนำทรัพยากรของชาติไปใช้ในการปรับปรุงสภาพความเป็นอยู่ของประชาชนในประเทศแทนที่จะให้เงินสนับสนุนเครือข่ายอาวุธและการลักลอบค้าของเถียง
แถลงการณ์ดังกล่าวยังเปรียบเทียบความช่วยเหลือทางทหารที่อิหร่านให้แก่กลุ่มฮูตี กับการสนับสนุนด้านมนุษยธรรมและการพัฒนาที่ซาอุดีอาระเบียมอบให้แก่เยเมน และความช่วยเหลือแก่ชาวเยเมนที่อาศัยอยู่ในราชอาณาจักรซาอุดีอาระเบีย
กระทรวงฯ กล่าวว่า “ตลอดระยะเวลาสิบสองปีของสงครามที่กลุ่มติดอาวุธฮูตีจุดชนวนขึ้นโดยได้รับการสนับสนุนจากอิหร่าน รัฐบาลอิหร่านได้มอบให้แก่ประชาชนชาวเยเมนเพียงแค่ขีปนาวุธ โดรนโจมตีพลีชีพ เรือบรรทุกระเบิด และผู้เชี่ยวชาญด้านการทำลายล้างเท่านั้น”
แถลงการณ์ระบุเพิ่มเติมว่า ซาอุดีอาระเบียได้ให้ความช่วยเหลือบรรเทาทุกข์ ความช่วยเหลือด้านมนุษยธรรม และความช่วยเหลือด้านการพัฒนาอันล้ำค่า รวมถึงสิ่งอำนวยความสะดวกสำหรับชาวเยเมนที่อาศัยอยู่ต่างประเทศ ซึ่งการทำงานและการส่งเงินกลับประเทศของพวกเขาช่วยหล่อเลี้ยงชีวิตผู้คนนับล้าน
กระทรวงฯ สรุปว่า การเคารพในอธิปไตยของเยเมนเรียกร้องให้อิหร่านหยุดให้การสนับสนุนอาวุธแก่กลุ่มฮูตี ถอนผู้เชี่ยวชาญด้านการทหาร และยุติการแทรกแซงการตัดสินใจระดับชาติของประเทศ
แถลงการณ์ระบุว่า ความห่วงใยที่อิหร่านแสดงออกต่อชาวเยเมน ควรสะท้อนออกมาในรูปของการยุติการสนับสนุน ที่เป็นการยืดเยื้อความทุกข์ยากของชาวเยเมน และทำให้ประเทศเสียหายหนักขึ้น
เยเมนตกอยู่ในความขัดแย้งนับตั้งแต่กลุ่มฮูตีเข้ายึดกรุงซานาในปี 2014 และขับไล่รัฐบาลที่ได้รับการยอมรับจากนานาชาติออกจากเมืองหลวง สงครามครั้งนี้ก่อให้เกิดวิกฤตการณ์ด้านมนุษยธรรมที่รุนแรงที่สุดแห่งหนึ่งของโลก