LESSON 08 / 08 · มัธยมศึกษาปีที่ 4–6

ธรรมาภิบาล อาชีพ และโครงงาน

Governance · Careers · Capstone

🎯 เป้าหมาย

  • สรุปธรรมาภิบาลและการใช้ที่รับผิดชอบ
  • สำรวจเส้นทางอาชีพและทักษะ
  • ออกแบบโครงงานปิดหลักสูตร

1. ธรรมาภิบาลในทางปฏิบัติ

เอกสารนโยบายภายใน องค์กร การประเมินความเสี่ยง ช่องทางร้องเรียน และ human oversight ในจุดตัดสินใจสำคัญ

ระบุความเสี่ยง → ออกแบบควบคุม → ทดสอบ → กำกับโดยมนุษย์ → ทบทวน

2. ทักษะและอาชีพ

  • วิศวกรรมข้อมูล / ML / ความปลอดภัย
  • นโยบาย กฎหมาย จริยธรรมเทคโนโลยี
  • ผลิตภัณฑ์ การออกแบบประสบการณ์ ความรู้โดเมน (แพทย์ ศึกษา เกษตร)
  • ทักษะกลาง: คิดวิเคราะห์ สื่อสาร ทำงานข้ามสาขา

3. โครงงานปิดหลักสูตร (Capstone)

โครงร่างโครงงานตัวอย่าง
ชื่อ: ระบบช่วยสรุปข่าวโรงเรียนอย่างมีความรับผิดชอบ
ปัญหา: นักเรียนอ่านข่าวไม่ทัน และมีข่าวปลอม
แนวทาง: ใช้ LLM สรุป + บังคับมีลิงก์แหล่ง + ป้าย "ตรวจแล้ว/ยังไม่ตรวจ"
ประเมิน: ความถูกต้อง 20 ข่าว · แบบสอบถามผู้ใช้ · นโยบายการใช้
จริยธรรม: ไม่เก็บข้อมูลส่วนบุคคลเกินจำเป็น · เปิดเผยว่าใช้ AI

โครงงานของคุณ (เลือก 1):

  1. กำหนดปัญหาจริงในโรงเรียนหรือชุมชน
  2. ระบุว่า AI ช่วยส่วนใด และมนุษย์ดูแลส่วนใด
  3. ออกแบบวิธีประเมินและความเสี่ยง 3 ข้อ
  4. นำเสนอ 5 นาที
อ้างอิง: EU AI Act · UNESCO · แนวทางอาชีพ STEM/AI ในเอกสารการศึกษา · SDAIA / UAE initiatives

✅ สรุปหลักสูตรมัธยม 4–6

  • เข้าใจโมเดลใหญ่ prompting การประเมิน และเอเจนต์
  • ยึด alignment ความปลอดภัย สิทธิ และธรรมาภิบาล
  • พร้อมสอบกลางและทำงานร่วมกับ AI อย่างรับผิดชอบ

📝 แบบฝึกหัดท้ายบท (5 ข้อ)

1. Human oversight สำคัญเมื่อใด?

2. ทักษะกลางที่สำคัญควบคู่ AI คืออะไร?

3. โครงงานที่ใช้ AI อย่างรับผิดชอบควรมีอะไร?

4. ธรรมาภิบาล AI ในองค์กรควรรวมอะไร?

5. เป้าหมายสุดท้ายของหลักสูตรนี้คืออะไร?