ระดับ 6 — ประยุกต์ · บทที่ 1

ระบบภาษาสุภาพ (敬語) ของภาษาญี่ปุ่น

けいごのしくみ

เข้าใจโครงสร้างภาษาสุภาพ 3 ชนิด และเลือกใช้ให้เหมาะกับสถานะของคู่สนทนา

🎯 จุดประสงค์การเรียนรู้

ภาษาญี่ปุ่นมีระบบความสุภาพที่ซับซ้อนที่สุดในโลกภาษาหนึ่ง เรียกรวมว่า 敬語 (けいご) แบ่งเป็น 3 ชนิด

กฎเหล็กที่ผิดบ่อยที่สุด: ห้ามใช้ 尊敬語 กับตัวเองเด็ดขาด และห้ามใช้ 謙譲語 กับผู้อื่น เพราะจะกลายเป็นการดูถูกคู่สนทนาทันที

อีกฝ่ายทำ → 尊敬語／ เราทำ → 謙譲語

คำศัพท์	โรมาจิ	ความหมาย
けいご	keigo	ภาษาสุภาพ
そんけいご	sonkeigo	ภาษายกย่อง
けんじょうご	kenjōgo	ภาษาถ่อมตน
おきゃくさま	okyaku-sama	ลูกค้า (คำยกย่อง)
ぶちょう	buchō	ผู้จัดการฝ่าย
しゃちょう	shachō	ประธานบริษัท

ตัวอย่างที่ 1

ぶちょうは　もう　かえられました。

ぶちょうわもうかえられました

Buchō wa mō kaeraremashita.

ผู้จัดการกลับไปแล้วครับ

💡 ใช้ 尊敬語 เพราะเป็นการกระทำของผู้ใหญ่

ตัวอย่างที่ 2

わたしが　ごあんないします。

わたしがごあんないします

Watashi ga goannai shimasu.

ผมจะพาไปเองครับ

💡 ใช้ 謙譲語 เพราะเป็นการกระทำของตัวเอง

คนญี่ปุ่นแบ่งคนออกเป็น 2 วง และการใช้ภาษาสุภาพจะ เปลี่ยนไปตามคู่สนทนา ไม่ใช่ตามตำแหน่งอย่างเดียว

วง	ใคร	พูดถึงอย่างไร
うち	ครอบครัวเรา บริษัทเรา ทีมเรา	ถ่อมตัว ไม่ยกย่อง
そと	คนนอก ลูกค้า บริษัทอื่น	ยกย่องเสมอ

ตัวอย่างสำคัญ: เมื่อคุยกับลูกค้า แม้จะพูดถึงประธานบริษัทตัวเอง ก็ต้องถ่อมตัว ไม่เติม さん และไม่ใช้ 尊敬語

คำศัพท์	โรมาจิ	ความหมาย
うち	uchi	วงใน (พวกเรา)
そと	soto	วงนอก (คนอื่น)
とりひきさき	torihikisaki	คู่ค้า, ลูกค้าบริษัท
おる	oru	อยู่ (ถ่อมตน)

ตัวอย่างที่ 1

しゃちょうは　いま　せきを　はずして　おります。

しゃちょうわいませきをはずしております

Shachō wa ima seki o hazushite orimasu.

ขณะนี้ประธานไม่อยู่ที่โต๊ะครับ

💡 พูดกับคนนอก จึงถ่อมตัวแทนประธานตัวเอง

ตัวอย่างที่ 2

ちちは　いま　でかけて　おります。

ちちわいまでかけております

Chichi wa ima dekakete orimasu.

ตอนนี้คุณพ่อออกไปข้างนอกครับ

💡 พ่อเป็น うち จึงใช้ ちち และรูปถ่อมตน

💡 เกร็ดภาษา: หลักจำง่าย: เมื่อคุยกับคนนอก ทุกคนในฝั่งเราจะ “ต่ำลงหมด” แม้แต่ประธานบริษัท