คู่มือการละหมาดฟัรฎู · สุนนะฮฺ · ละหมาดเฉพาะโอกาส — พร้อมหลักฐาน

🌙 ละหมาดสุนนะฮฺ (นาฟิละฮฺ)

ละหมาดอาสาที่ท่านนบี ﷺ ปฏิบัติเป็นประจำ เป็นสิ่งชดเชยข้อบกพร่องของละหมาดฟัรฎูในวันกิยามะฮฺ และเป็นหนทางสู่ความรักของอัลลอฮฺ

💎 ๑. ความประเสริฐของละหมาดสุนนะฮฺ

ละหมาดสุนนะฮฺคือ “ทุนสำรอง” ของมุสลิม เพราะในวันกิยามะฮฺ หากละหมาดฟัรฎูบกพร่อง อัลลอฮฺจะทรงนำละหมาดสุนนะฮฺมาเติมให้ครบ

📜 หะดีษสุนันอบูดาวูด ๘๖๔ · ติรมิซีย์ ๔๑๓ (เศาะฮีหฺ)

انْظُرُوا هَلْ لِعَبْدِي مِنْ تَطَوُّعٍ؟ فَيُكَمَّلُ بِهَا مَا انْتَقَصَ مِنَ الْفَرِيضَةِ

📜 หะดีษเศาะฮีหฺอัลบุคอรีย์ ๖๕๐๒ (หะดีษกุดสีย์)

وَمَا يَزَالُ عَبْدِي يَتَقَرَّبُ إِلَيَّ بِالنَّوَافِلِ حَتَّى أُحِبَّهُ

📜 หะดีษเศาะฮีหฺมุสลิม ๔๘๘ (หะดีษเษาบาน)

عَلَيْكَ بِكَثْرَةِ السُّجُودِ لِلَّهِ، فَإِنَّكَ لَا تَسْجُدُ لِلَّهِ سَجْدَةً إِلَّا رَفَعَكَ اللَّهُ بِهَا دَرَجَةً، وَحَطَّ عَنْكَ بِهَا خَطِيئَةً

หลักสำคัญ: ละหมาดสุนนะฮฺทั้งหมดควรทำ ที่บ้าน ยกเว้นที่มีหลักฐานระบุให้ทำในมัสญิด (เช่น ตะหิยยะตุลมัสญิด ตะรอวีหฺ) ท่านนบี ﷺ กล่าวว่า “ละหมาดที่ประเสริฐสุดของคนหนึ่ง คือละหมาดที่บ้านของเขา เว้นแต่ละหมาดฟัรฎู” (บุคอรีย์ ๗๓๑ · มุสลิม ๗๘๑)

🏡 ๒. สุนนะฮฺรอวาติบ (๑๒ ร็อกอะฮฺประจำวัน)

คือสุนนะฮฺที่ทำควบคู่กับละหมาดฟัรฎู ๕ เวลา รวม ๑๒ ร็อกอะฮฺ ผู้รักษาไว้จะได้บ้านในสวนสวรรค์

📜 หะดีษเศาะฮีหฺมุสลิม ๗๒๘ (หะดีษอุมมุหะบีบะฮฺ)

مَنْ صَلَّى اثْنَتَيْ عَشْرَةَ رَكْعَةً فِي يَوْمٍ وَلَيْلَةٍ بُنِيَ لَهُ بِهِنَّ بَيْتٌ فِي الْجَنَّةِ

ตารางสุนนะฮฺรอวาติบ

เวลาก่อนฟัรฎูหลังฟัรฎูรวม
ฟัจญ์รฺ๒ ร็อกอะฮฺ—๒
ซุฮฺรฺ๔ ร็อกอะฮฺ (สลาม ๒ ครั้ง)๒ ร็อกอะฮฺ๖
อัศรฺ(๔ ร็อกอะฮฺ — สุนนะฮฺทั่วไป ไม่ใช่รอวาติบ)——
มัฆริบ(๒ ร็อกอะฮฺ — สุนนะฮฺทั่วไป)๒ ร็อกอะฮฺ๒
อิชาอ์(๒ ร็อกอะฮฺ — สุนนะฮฺทั่วไป)๒ ร็อกอะฮฺ๒
รวมรอวาติบ๑๒ ร็อกอะฮฺ
📜 หะดีษสุนันอัตติรมิซีย์ ๔๑๕ (เศาะฮีหฺ) — รายละเอียดการแบ่ง

أَرْبَعًا قَبْلَ الظُّهْرِ، وَرَكْعَتَيْنِ بَعْدَهَا، وَرَكْعَتَيْنِ بَعْدَ الْمَغْرِبِ، وَرَكْعَتَيْنِ بَعْدَ الْعِشَاءِ، وَرَكْعَتَيْنِ قَبْلَ صَلَاةِ الْفَجْرِ

⭐ สุนนะฮฺฟัจญ์รฺ — ประเสริฐที่สุดในบรรดารอวาติบ

📜 หะดีษเศาะฮีหฺมุสลิม ๗๒๕

رَكْعَتَا الْفَجْرِ خَيْرٌ مِنَ الدُّنْيَا وَمَا فِيهَا

⭐ สุนนะฮฺ ๔ ร็อกอะฮฺก่อนและหลังซุฮฺรฺ

📜 หะดีษสุนันอบูดาวูด ๑๒๖๙ · ติรมิซีย์ ๔๒๗ (เศาะฮีหฺ)

مَنْ حَافَظَ عَلَى أَرْبَعِ رَكَعَاتٍ قَبْلَ الظُّهْرِ وَأَرْبَعٍ بَعْدَهَا حَرَّمَهُ اللَّهُ عَلَى النَّارِ

⭐ ๔ ร็อกอะฮฺก่อนอัศรฺ

📜 หะดีษสุนันอบูดาวูด ๑๒๗๑ · ติรมิซีย์ ๔๓๐ (หะสัน)

رَحِمَ اللَّهُ امْرَأً صَلَّى قَبْلَ الْعَصْرِ أَرْبَعًا

⭐ ๒ ร็อกอะฮฺก่อนมัฆริบ

📜 หะดีษเศาะฮีหฺอัลบุคอรีย์ ๑๑๘๓

صَلُّوا قَبْلَ الْمَغْرِبِ رَكْعَتَيْنِ، ثُمَّ قَالَ فِي الثَّالِثَةِ: لِمَنْ شَاءَ

การละหมาดสุนนะฮฺรายบุคคลภายในมัสญิด
การละหมาดสุนนะฮฺรายบุคคลภายในมัสญิด · Wikimedia Commons

🌃 ๓. ละหมาดวิตรฺ (ปิดท้ายกลางคืน)

วิตรฺคือละหมาดจำนวน คี่ เป็นสุนนะฮฺมุอักกะดะฮฺ (เน้นหนักมาก) ท่านนบี ﷺ ไม่เคยละทิ้งแม้ขณะเดินทาง เวลาของมันเริ่มหลังละหมาดอิชาอ์จนถึงก่อนฟัจญ์รฺ

📜 หะดีษเศาะฮีหฺอัลบุคอรีย์ ๙๙๘ · มุสลิม ๗๕๑

اجْعَلُوا آخِرَ صَلَاتِكُمْ بِاللَّيْلِ وِتْرًا

📜 หะดีษสุนันอัตติรมิซีย์ ๔๕๓ · อบูดาวูด ๑๔๑๬ (เศาะฮีหฺ)

إِنَّ اللَّهَ وِتْرٌ يُحِبُّ الْوِتْرَ، فَأَوْتِرُوا يَا أَهْلَ الْقُرْآنِ

รูปแบบที่ปฏิบัติได้

จำนวนวิธีปฏิบัติหลักฐาน
๑ ร็อกอะฮฺละหมาดร็อกอะฮฺเดียวแล้วให้สลาม (ง่ายที่สุดสำหรับผู้เริ่มต้น)บุคอรีย์ ๙๙๑
๓ ร็อกอะฮฺละหมาด ๒ ร็อกอะฮฺให้สลาม แล้วละหมาดอีก ๑ ร็อกอะฮฺ (รูปแบบที่ดีที่สุด)บุคอรีย์ ๙๙๑ · มุสลิม ๗๔๙
๓ ร็อกอะฮฺ (ต่อเนื่อง)ละหมาดรวดเดียวโดยนั่งตะชะฮฺฮุดครั้งเดียวตอนท้ายนะสาอีย์ ๑๖๙๙ (เศาะฮีหฺ)
๕ / ๗ / ๙ / ๑๑ ร็อกอะฮฺจำนวนมากขึ้นได้ตามหะดีษหลายสำนวนมุสลิม ๗๓๗
ข้อควรระวัง: ไม่อนุญาตให้ละหมาดวิตรฺ ๓ ร็อกอะฮฺโดยนั่งตะชะฮฺฮุด สองครั้ง เหมือนละหมาดมัฆริบ เพราะท่านนบี ﷺ ห้ามทำให้วิตรฺคล้ายมัฆริบ (ดารุกุฏนีย์ · เศาะฮีหฺ) — ฟัตวาคณะกรรมการถาวรฯ แห่งซาอุดีอาระเบีย ยืนยันข้อนี้

📖 บทอ่านที่เป็นสุนนะฮฺในวิตรฺ ๓ ร็อกอะฮฺ

🤲 ดุอาอ์กุนูตวิตรฺ

กล่าวหลังจากเงยขึ้นจากรุกูอฺในร็อกอะฮฺสุดท้าย (หรือก่อนรุกูอฺก็ได้) ยกมือทั้งสองขึ้นขอดุอาอ์

ดุอาอ์กุนูตที่ท่านนบี ﷺ สอนแก่ท่านหะสัน บิน อะลีย์

اللَّهُمَّ اهْدِنِي فِيمَنْ هَدَيْتَ، وَعَافِنِي فِيمَنْ عَافَيْتَ، وَتَوَلَّنِي فِيمَنْ تَوَلَّيْتَ، وَبَارِكْ لِي فِيمَا أَعْطَيْتَ، وَقِنِي شَرَّ مَا قَضَيْتَ، إِنَّكَ تَقْضِي وَلَا يُقْضَى عَلَيْكَ، وَإِنَّهُ لَا يَذِلُّ مَنْ وَالَيْتَ، تَبَارَكْتَ رَبَّنَا وَتَعَالَيْتَ

อัลลอฮุมมะฮฺดินี ฟีมัน ฮะดัยตฺ · วะอาฟินี ฟีมัน อาฟัยตฺ · วะตะวัลละนี ฟีมัน ตะวัลลัยตฺ · วะบาริกลี ฟีมา อะอฺฏ็อยตฺ · วะกินี ชัรฺริ มา เกาะฎ็อยตฺ · อินนะกะ ตักฎี วะลา ยุกฎอ อะลัยกฺ · วะอินนะฮู ลา ยะซิลลุ มัน วาลัยตฺ · ตะบาร็อกตะ ร็อบบะนา วะตะอาลัยตฺ

📜 หะดีษสุนันอบูดาวูด ๑๔๒๕ · ติรมิซีย์ ๔๖๔ · นะสาอีย์ ๑๗๔๕ (เศาะฮีหฺ)

عَلَّمَنِي رَسُولُ اللَّهِ ﷺ كَلِمَاتٍ أَقُولُهُنَّ فِي الْوِتْرِ

หลังให้สลามวิตรฺ

กล่าว ๓ ครั้ง ยืดเสียงและยกเสียงในครั้งที่ ๓

سُبْحَانَ الْمَلِكِ الْقُدُّوسِ

สุบหานัล มะลิกิล กุดดูส

เคล็ดลับ: ผู้ที่กลัวว่าจะตื่นไม่ไหว ให้ละหมาดวิตรฺ ก่อนนอน ส่วนผู้ที่มั่นใจว่าจะตื่น ให้เลื่อนไปทำ ท้ายคืน เพราะประเสริฐกว่าและมีมลาอิกะฮฺเป็นพยาน (เศาะฮีหฺมุสลิม ๗๕๕)

✨ ๔. ละหมาดกิยามุลลัยลฺ (ตะฮัจญุด)

คือละหมาดยามค่ำคืนหลังตื่นจากการนอน เป็นละหมาดสมัครใจที่ประเสริฐที่สุดรองจากฟัรฎู

📖 อัลกุรอานอัล-อิสรออ์ ๑๗:๗๙

وَمِنَ ٱلَّيْلِ فَتَهَجَّدْ بِهِۦ نَافِلَةً لَّكَ عَسَىٰٓ أَن يَبْعَثَكَ رَبُّكَ مَقَامًا مَّحْمُودًا

📖 อัลกุรอานอัซ-ซาริยาต ๕๑:๑๗–๑๘

كَانُوا۟ قَلِيلًا مِّنَ ٱلَّيْلِ مَا يَهْجَعُونَ ۝ وَبِٱلْأَسْحَارِ هُمْ يَسْتَغْفِرُونَ

📜 หะดีษเศาะฮีหฺมุสลิม ๑๑๖๓

أَفْضَلُ الصِّيَامِ بَعْدَ رَمَضَانَ شَهْرُ اللَّهِ الْمُحَرَّمُ، وَأَفْضَلُ الصَّلَاةِ بَعْدَ الْفَرِيضَةِ صَلَاةُ اللَّيْلِ

⏰ เวลาที่ดีที่สุด — หนึ่งในสามสุดท้ายของคืน

📜 หะดีษเศาะฮีหฺอัลบุคอรีย์ ๑๑๔๕ · มุสลิม ๗๕๘

يَنْزِلُ رَبُّنَا تَبَارَكَ وَتَعَالَى كُلَّ لَيْلَةٍ إِلَى السَّمَاءِ الدُّنْيَا حِينَ يَبْقَى ثُلُثُ اللَّيْلِ الْآخِرُ، يَقُولُ: مَنْ يَدْعُونِي فَأَسْتَجِيبَ لَهُ؟ مَنْ يَسْأَلُنِي فَأُعْطِيَهُ؟ مَنْ يَسْتَغْفِرُنِي فَأَغْفِرَ لَهُ؟

📿 ขั้นตอนปฏิบัติ

1

ตั้งใจและเตรียมตัวก่อนนอน

  • ตั้งเนียตในใจก่อนนอนว่าจะลุกขึ้นละหมาด — หากหลับไปจนไม่ตื่น ก็ยังได้ผลบุญ (นะสาอีย์ ๑๗๘๗)
  • ตั้งนาฬิกาปลุก · นอนเร็วหลังอิชาอ์ · อ่านอายะตุลกุรสีย์และอัซการฺก่อนนอน
2

เมื่อตื่นขึ้น

ลูบหน้าให้หายง่วง มองท้องฟ้า แล้วกล่าวดุอาอ์

ดุอาอ์เมื่อตื่นนอน (บุคอรีย์ ๖๓๑๒)

الْحَمْدُ لِلَّهِ الَّذِي أَحْيَانَا بَعْدَ مَا أَمَاتَنَا وَإِلَيْهِ النُّشُورُ

อัลหัมดุลิลลาฮิลละซี อะหฺยานา บะอฺดะ มา อะมาตะนา วะอิลัยฮิน นุชูรฺ

จากนั้นแปรงฟันด้วยไม้สิวาก และอาบน้ำละหมาด

3

เริ่มด้วย ๒ ร็อกอะฮฺเบาๆ

📜 หะดีษเศาะฮีหฺมุสลิม ๗๖๘

إِذَا قَامَ أَحَدُكُمْ مِنَ اللَّيْلِ فَلْيَفْتَتِحْ صَلَاتَهُ بِرَكْعَتَيْنِ خَفِيفَتَيْنِ

4

ละหมาดครั้งละ ๒ ร็อกอะฮฺ แล้วปิดด้วยวิตรฺ

จำนวนที่ท่านนบี ﷺ ปฏิบัติเป็นประจำคือ ๑๑ ร็อกอะฮฺ (๘ + วิตรฺ ๓) ทั้งในและนอกเดือนเราะมะฎอน

📜 หะดีษเศาะฮีหฺอัลบุคอรีย์ ๑๑๔๗ (หะดีษท่านหญิงอาอิชะฮฺ)

مَا كَانَ رَسُولُ اللَّهِ ﷺ يَزِيدُ فِي رَمَضَانَ وَلَا فِي غَيْرِهِ عَلَى إِحْدَى عَشْرَةَ رَكْعَةً

📜 หะดีษเศาะฮีหฺอัลบุคอรีย์ ๔๗๒ · มุสลิม ๗๔๙

صَلَاةُ اللَّيْلِ مَثْنَى مَثْنَى، فَإِذَا خَشِيَ أَحَدُكُمُ الصُّبْحَ صَلَّى رَكْعَةً وَاحِدَةً تُوتِرُ لَهُ مَا قَدْ صَلَّى

สำหรับผู้เริ่มต้น: เริ่มจาก ๒ ร็อกอะฮฺ + วิตรฺ ๑ ร็อกอะฮฺ แล้วค่อยเพิ่ม — ท่านนบี ﷺ กล่าวว่า “การงานที่อัลลอฮฺทรงรักที่สุด คือสิ่งที่ทำสม่ำเสมอแม้จะน้อย” (บุคอรีย์ ๖๔๖๔)

🌤️ ๕. ละหมาดฎุฮา (ละหมาดยามสาย)

เรียกอีกชื่อว่า ละหมาดอัลเอาวาบีน (ละหมาดของผู้กลับตัวสู่อัลลอฮฺ) เป็นสุนนะฮฺที่ท่านนบี ﷺ สั่งเสียเป็นพิเศษ

หัวข้อรายละเอียด
เวลาเริ่มประมาณ ๑๕–๒๐ นาทีหลังดวงอาทิตย์ขึ้น (สูงประมาณหนึ่งหอก)
เวลาสิ้นสุดก่อนดวงอาทิตย์ถึงกึ่งกลางฟ้า (ประมาณ ๑๐–๑๕ นาทีก่อนซุฮฺรฺ)
เวลาที่ดีที่สุดเมื่อแดดเริ่มร้อนจัด (ประมาณ ๙:๐๐–๑๐:๐๐ น.)
จำนวนอย่างน้อย ๒ ร็อกอะฮฺ · ปกติ ๔ · สูงสุดที่มีรายงาน ๘ ร็อกอะฮฺ
📜 หะดีษเศาะฮีหฺมุสลิม ๗๒๐ (หะดีษอบูซัรฺ)

يُصْبِحُ عَلَى كُلِّ سُلَامَى مِنْ أَحَدِكُمْ صَدَقَةٌ، فَكُلُّ تَسْبِيحَةٍ صَدَقَةٌ، وَكُلُّ تَحْمِيدَةٍ صَدَقَةٌ... وَيُجْزِئُ مِنْ ذَلِكَ رَكْعَتَانِ يَرْكَعُهُمَا مِنَ الضُّحَى

📜 หะดีษเศาะฮีหฺอัลบุคอรีย์ ๑๑๗๘ · มุสลิม ๗๒๑

أَوْصَانِي خَلِيلِي بِثَلَاثٍ: صِيَامِ ثَلَاثَةِ أَيَّامٍ مِنْ كُلِّ شَهْرٍ، وَرَكْعَتَيِ الضُّحَى، وَأَنْ أُوتِرَ قَبْلَ أَنْ أَنَامَ

📜 หะดีษสุนันอัตติรมิซีย์ ๕๘๖ (หะสัน) — ผลบุญอันยิ่งใหญ่

مَنْ صَلَّى الْغَدَاةَ فِي جَمَاعَةٍ ثُمَّ قَعَدَ يَذْكُرُ اللَّهَ حَتَّى تَطْلُعَ الشَّمْسُ ثُمَّ صَلَّى رَكْعَتَيْنِ كَانَتْ لَهُ كَأَجْرِ حَجَّةٍ وَعُمْرَةٍ تَامَّةٍ تَامَّةٍ تَامَّةٍ

ฟัตวาเชคอิบนุบาซ: ละหมาดอิชรอกและละหมาดฎุฮาคือละหมาดเดียวกัน เพียงแต่อิชรอกคือการทำในช่วงต้นเวลาของฎุฮา

🌛 ๖. ละหมาดตะรอวีหฺ (กิยามุเราะมะฎอน)

การละหมาดตะรอวีหฺแบบญะมาอะฮฺในเดือนเราะมะฎอน
การละหมาดตะรอวีหฺแบบญะมาอะฮฺในเดือนเราะมะฎอน · Wikimedia Commons

คือการละหมาดกิยามุลลัยลฺแบบญะมาอะฮฺในเดือนเราะมะฎอน ทำหลังละหมาดอิชาอ์ ถือเป็นสุนนะฮฺมุอักกะดะฮฺ

📜 หะดีษเศาะฮีหฺอัลบุคอรีย์ ๓๗ · มุสลิม ๗๕๙

مَنْ قَامَ رَمَضَانَ إِيمَانًا وَاحْتِسَابًا غُفِرَ لَهُ مَا تَقَدَّمَ مِنْ ذَنْبِهِ

📜 หะดีษสุนันอบูดาวูด ๑๓๗๕ · ติรมิซีย์ ๘๐๖ (เศาะฮีหฺ)

إِنَّهُ مَنْ قَامَ مَعَ الْإِمَامِ حَتَّى يَنْصَرِفَ كُتِبَ لَهُ قِيَامُ لَيْلَةٍ

จำนวนร็อกอะฮฺ

ฟัตวาเชคอิบนุบาซ และคณะกรรมการถาวรฯ แห่งซาอุดีอาระเบีย: เรื่องจำนวนร็อกอะฮฺของตะรอวีหฺนั้นกว้างขวาง ไม่มีจำนวนจำกัดตายตัว ผู้ที่ละหมาด ๑๑ หรือ ๒๓ หรือมากกว่านั้นย่อมถือว่าถูกต้อง แต่สิ่งสำคัญคือความสงบนิ่ง (คุชูอฺ) และความเรียบร้อยของการละหมาด ดีกว่าการเร่งรีบเพื่อให้ได้จำนวนมาก
สำหรับสตรี: อนุญาตให้ไปละหมาดตะรอวีหฺที่มัสญิดได้ โดยไม่แต่งกายฉูดฉาดและไม่ใส่น้ำหอม ท่านนบี ﷺ กล่าวว่า “พวกท่านอย่าห้ามบ่าวหญิงของอัลลอฮฺไปยังมัสญิดของอัลลอฮฺ” (บุคอรีย์ ๙๐๐)

🧭 ๗. ละหมาดอิสติคอเราะฮฺ (ขอการชี้นำ)

เมื่อลังเลใจในเรื่องสำคัญ เช่น การแต่งงาน การงาน การเดินทาง การลงทุน ให้ละหมาด ๒ ร็อกอะฮฺแล้วขอดุอาอ์นี้

📿 ขั้นตอนปฏิบัติ

  1. อาบน้ำละหมาดให้เรียบร้อย
  2. ละหมาดสุนนะฮฺ ๒ ร็อกอะฮฺ (ไม่ใช่ละหมาดฟัรฎู) อ่านสูเราะฮฺใดก็ได้
  3. หลังให้สลาม ยกมือขึ้นขอดุอาอ์อิสติคอเราะฮฺ
  4. เมื่อถึงคำว่า “เรื่องนี้” (هَذَا الْأَمْرَ) ให้ระบุเรื่องที่ต้องการในใจหรือออกเสียง
  5. จากนั้นให้ตัดสินใจและดำเนินการตามที่หัวใจโน้มเอียงไป พร้อมมอบหมายต่ออัลลอฮฺ — ไม่จำเป็นต้องฝันเห็นอะไร
  6. ทำซ้ำได้หลายครั้งหากยังไม่ชัดเจน
ดุอาอ์อิสติคอเราะฮฺ

اللَّهُمَّ إِنِّي أَسْتَخِيرُكَ بِعِلْمِكَ، وَأَسْتَقْدِرُكَ بِقُدْرَتِكَ، وَأَسْأَلُكَ مِنْ فَضْلِكَ الْعَظِيمِ، فَإِنَّكَ تَقْدِرُ وَلَا أَقْدِرُ، وَتَعْلَمُ وَلَا أَعْلَمُ، وَأَنْتَ عَلَّامُ الْغُيُوبِ. اللَّهُمَّ إِنْ كُنْتَ تَعْلَمُ أَنَّ هَذَا الْأَمْرَ خَيْرٌ لِي فِي دِينِي وَمَعَاشِي وَعَاقِبَةِ أَمْرِي فَاقْدُرْهُ لِي وَيَسِّرْهُ لِي ثُمَّ بَارِكْ لِي فِيهِ، وَإِنْ كُنْتَ تَعْلَمُ أَنَّ هَذَا الْأَمْرَ شَرٌّ لِي فِي دِينِي وَمَعَاشِي وَعَاقِبَةِ أَمْرِي فَاصْرِفْهُ عَنِّي وَاصْرِفْنِي عَنْهُ، وَاقْدُرْ لِيَ الْخَيْرَ حَيْثُ كَانَ ثُمَّ أَرْضِنِي بِهِ

อัลลอฮุมมะ อินนี อัสตะคีรุกะ บิอิลมิก · วะอัสตักดิรุกะ บิกุดเราะติก · วะอัสอะลุกะ มิน ฟัฎลิกัล อะซีม · ฟะอินนะกะ ตักดิรุ วะลา อักดิรฺ · วะตะอฺละมุ วะลา อะอฺลัม · วะอันตะ อัลลามุล ฆุยูบ · อัลลอฮุมมะ อิน กุนตะ ตะอฺละมุ อันนะ ฮาซัล อัมเราะ ค็อยรุน ลี ฟี ดีนี วะมะอาชี วะอากิบะติ อัมรี ฟักดุรฺฮุ ลี วะยัสสิรฺฮุ ลี ษุมมะ บาริก ลี ฟีฮฺ · วะอิน กุนตะ ตะอฺละมุ อันนะ ฮาซัล อัมเราะ ชัรฺรุน ลี ฟี ดีนี วะมะอาชี วะอากิบะติ อัมรี ฟัศริฟฮุ อันนี วัศริฟนี อันฮฺ · วักดุรฺ ลิยัล ค็อยเราะ หัยษุ กานะ ษุมมะ อัรฺฎินี บิฮฺ

📜 หะดีษเศาะฮีหฺอัลบุคอรีย์ ๑๑๖๒ (หะดีษญาบิรฺ)

كَانَ رَسُولُ اللَّهِ ﷺ يُعَلِّمُنَا الِاسْتِخَارَةَ فِي الْأُمُورِ كُلِّهَا كَمَا يُعَلِّمُنَا السُّورَةَ مِنَ الْقُرْآنِ، يَقُولُ: إِذَا هَمَّ أَحَدُكُمْ بِالْأَمْرِ فَلْيَرْكَعْ رَكْعَتَيْنِ مِنْ غَيْرِ الْفَرِيضَةِ ثُمَّ لِيَقُلْ...

ความเข้าใจผิดที่พบบ่อย: ไม่มีหลักฐานใดระบุว่าต้องนอนหลังอิสติคอเราะฮฺเพื่อรอความฝัน หรือต้องเห็นสีขาว-สีดำ — คณะกรรมการถาวรฯ แห่งซาอุดีอาระเบีย ระบุว่าสิ่งเหล่านี้ไม่มีที่มาจากสุนนะฮฺ หลังขอดุอาอ์แล้วให้ปรึกษาผู้รู้ ชั่งน้ำหนักด้วยเหตุผล แล้วตัดสินใจโดยมอบหมายต่ออัลลอฮฺ

📋 ๘. ละหมาดสุนนะฮฺอื่นๆ ที่ควรรู้

🕌 ตะหิยยะตุลมัสญิด (คำนับมัสญิด)

เมื่อเข้ามัสญิด ให้ละหมาด ๒ ร็อกอะฮฺ ก่อนนั่ง

📜 หะดีษเศาะฮีหฺอัลบุคอรีย์ ๑๑๖๓ · มุสลิม ๗๑๔

إِذَا دَخَلَ أَحَدُكُمُ الْمَسْجِدَ فَلَا يَجْلِسْ حَتَّى يُصَلِّيَ رَكْعَتَيْنِ

หากเข้ามัสญิดขณะอิกอมะฮฺแล้ว หรือขณะอิมามกำลังละหมาด ให้เข้าร่วมละหมาดฟัรฎูเลย ไม่ต้องละหมาดตะหิยยะฮฺ — ฟัตวาเชคอิบนุอุษัยมีน

💧 ๒ ร็อกอะฮฺหลังอาบน้ำละหมาด

📜 หะดีษเศาะฮีหฺอัลบุคอรีย์ ๑๑๔๙ · มุสลิม ๒๔๕๘ (หะดีษบิลาล)

مَا تَوَضَّأْتُ وُضُوءًا فِي سَاعَةِ لَيْلٍ أَوْ نَهَارٍ إِلَّا صَلَّيْتُ بِذَلِكَ الطُّهُورِ مَا كُتِبَ لِي أَنْ أُصَلِّيَ

🤲 ละหมาดเตาบะฮฺ (ขออภัยโทษ)

เมื่อทำบาป ให้อาบน้ำละหมาดแล้วละหมาด ๒ ร็อกอะฮฺ จากนั้นขออภัยโทษต่ออัลลอฮฺ

📜 หะดีษสุนันอบูดาวูด ๑๕๒๑ · ติรมิซีย์ ๔๐๖ (หะสัน)

مَا مِنْ عَبْدٍ يُذْنِبُ ذَنْبًا فَيُحْسِنُ الطُّهُورَ ثُمَّ يَقُومُ فَيُصَلِّي رَكْعَتَيْنِ ثُمَّ يَسْتَغْفِرُ اللَّهَ إِلَّا غَفَرَ اللَّهُ لَهُ

📖 สุญูดติลาวะฮฺ (กราบเมื่ออ่านถึงอายะฮฺสัจญ์ดะฮฺ)

เมื่ออ่านหรือได้ยินอายะฮฺสัจญ์ดะฮฺ ให้กล่าวตักบีรฺแล้วสุญูดหนึ่งครั้ง ไม่ต้องมีตะชะฮฺฮุดหรือสลาม

ดุอาอ์ขณะสุญูดติลาวะฮฺ (ติรมิซีย์ ๕๘๐ · เศาะฮีหฺ)

سَجَدَ وَجْهِي لِلَّذِي خَلَقَهُ وَصَوَّرَهُ، وَشَقَّ سَمْعَهُ وَبَصَرَهُ بِحَوْلِهِ وَقُوَّتِهِ، فَتَبَارَكَ اللَّهُ أَحْسَنُ الْخَالِقِينَ

สะญะดะ วัจญ์ฮี ลิลละซี เคาะละเกาะฮฺ วะเศาวะเราะฮฺ · วะชักเกาะ สัมอะฮู วะบะเศาะเราะฮฺ บิเหาลิฮี วะกูวะติฮฺ · ฟะตะบาเราะกัลลอฮุ อะหฺสะนุล คอลิกีน

📜 หะดีษเศาะฮีหฺมุสลิม ๘๑

إِذَا قَرَأَ ابْنُ آدَمَ السَّجْدَةَ فَسَجَدَ اعْتَزَلَ الشَّيْطَانُ يَبْكِي، يَقُولُ: يَا وَيْلَهُ، أُمِرَ ابْنُ آدَمَ بِالسُّجُودِ فَسَجَدَ فَلَهُ الْجَنَّةُ

🙏 สุญูดชุกรฺ (กราบขอบคุณ)

เมื่อได้รับข่าวดีหรือรอดพ้นจากภัย ให้สุญูดหนึ่งครั้งนอกละหมาด ไม่ต้องมีน้ำละหมาดเป็นเงื่อนไขตามทัศนะที่มีน้ำหนัก

📜 หะดีษสุนันอบูดาวูด ๒๗๗๔ · ติรมิซีย์ ๑๕๗๘ (หะสัน)

كَانَ النَّبِيُّ ﷺ إِذَا أَتَاهُ أَمْرٌ يَسُرُّهُ، أَوْ بُشِّرَ بِهِ، خَرَّ سَاجِدًا شَاكِرًا لِلَّهِ تَبَارَكَ وَتَعَالَى

🚫 ๙. เวลาที่ห้ามละหมาดสุนนะฮฺ

มี ๓ ช่วงเวลา ที่ห้ามละหมาดสุนนะฮฺทั่วไป เพื่อไม่ให้คล้ายคลึงกับการเคารพดวงอาทิตย์

ช่วงเวลารายละเอียดระยะเวลาโดยประมาณ
๑. ขณะดวงอาทิตย์ขึ้นตั้งแต่เริ่มขึ้นจนสูงประมาณหนึ่งหอกประมาณ ๑๕–๒๐ นาที
๒. ขณะดวงอาทิตย์กลางฟ้าก่อนคล้อยไปทางตะวันตกประมาณ ๑๐ นาทีก่อนซุฮฺรฺ
๓. ขณะดวงอาทิตย์ตกตั้งแต่เริ่มเหลืองจนตกลับขอบฟ้าประมาณ ๑๕–๒๐ นาที
📜 หะดีษเศาะฮีหฺมุสลิม ๘๓๑ (หะดีษอุกบะฮฺ บิน อามิรฺ)

ثَلَاثُ سَاعَاتٍ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ ﷺ يَنْهَانَا أَنْ نُصَلِّيَ فِيهِنَّ، أَوْ أَنْ نَقْبُرَ فِيهِنَّ مَوْتَانَا: حِينَ تَطْلُعُ الشَّمْسُ بَازِغَةً حَتَّى تَرْتَفِعَ، وَحِينَ يَقُومُ قَائِمُ الظَّهِيرَةِ حَتَّى تَمِيلَ الشَّمْسُ، وَحِينَ تَضَيَّفُ الشَّمْسُ لِلْغُرُوبِ حَتَّى تَغْرُبَ

ข้อยกเว้น: ละหมาดที่มีสาเหตุเฉพาะยังทำได้ในเวลาดังกล่าว เช่น ละหมาดชดเชยฟัรฎูที่ตกไป · ตะหิยยะตุลมัสญิด · ละหมาดสุริยุปราคา · ละหมาดญะนาซะฮฺ · ละหมาดเฏาะวาฟ — ฟัตวาเชคอิบนุอุษัยมีนและคณะกรรมการถาวรฯ
ข้อยกเว้นพิเศษในมัสญิดอัลหะรอม: อนุญาตให้ละหมาดและเฏาะวาฟได้ทุกเวลา ตามหะดีษ “โอ้ลูกหลานอับดุมะนาฟ พวกท่านอย่าได้ห้ามผู้ใดเฏาะวาฟ ณ บ้านหลังนี้ และละหมาดในเวลาใดก็ตามที่เขาประสงค์” (ติรมิซีย์ ๘๖๘ · เศาะฮีหฺ)

📿 ๑๐. อัซการฺหลังละหมาดฟัรฎู (โบนัส)

สุนนะฮฺที่ถูกละเลยมากที่สุด แต่ผลบุญมหาศาล — ปฏิบัติทันทีหลังให้สลามทุกละหมาดฟัรฎู

๑. อิสติฆฟารฺ ๓ ครั้ง

أَسْتَغْفِرُ اللَّهَ

อัสตัฆฟิรุลลอฮฺ (๓ ครั้ง)

๒. บทสันติภาพ (มุสลิม ๕๙๑)

اللَّهُمَّ أَنْتَ السَّلَامُ، وَمِنْكَ السَّلَامُ، تَبَارَكْتَ يَا ذَا الْجَلَالِ وَالْإِكْرَامِ

อัลลอฮุมมะ อันตัส สลาม · วะมิงกัส สลาม · ตะบาร็อกตะ ยาซัล ญะลาลิ วัลอิกรอม

๓. บทยืนยันอำนาจของอัลลอฮฺ (บุคอรีย์ ๘๔๔)

لَا إِلَٰهَ إِلَّا اللَّهُ وَحْدَهُ لَا شَرِيكَ لَهُ، لَهُ الْمُلْكُ وَلَهُ الْحَمْدُ، وَهُوَ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ، اللَّهُمَّ لَا مَانِعَ لِمَا أَعْطَيْتَ، وَلَا مُعْطِيَ لِمَا مَنَعْتَ، وَلَا يَنْفَعُ ذَا الْجَدِّ مِنْكَ الْجَدُّ

ลา อิลาฮะ อิลลัลลอฮุ วะหฺดะฮู ลา ชะรีกะ ละฮฺ · ละฮุล มุลกุ วะละฮุล หัมดุ · วะฮุวะ อะลา กุลลิ ชัยอิน เกาะดีรฺ · อัลลอฮุมมะ ลา มานิอะ ลิมา อะอฺฏ็อยตฺ · วะลา มุอฺฏิยะ ลิมา มะนะอฺตฺ · วะลา ยันฟะอุ ซัล ญัดดิ มิงกัล ญัดดฺ

๔. ตัสบีหฺหลังละหมาด ๓๓ + ๓๓ + ๓๓ + ๑

سُبْحَانَ اللَّهِ

สุบหานัลลอฮฺ (๓๓ ครั้ง)

الْحَمْدُ لِلَّهِ

อัลหัมดุลิลลาฮฺ (๓๓ ครั้ง)

اللَّهُ أَكْبَرُ

อัลลอฮุอักบัรฺ (๓๓ ครั้ง)

ครบ ๑๐๐ ด้วยบทนี้

لَا إِلَٰهَ إِلَّا اللَّهُ وَحْدَهُ لَا شَرِيكَ لَهُ، لَهُ الْمُلْكُ وَلَهُ الْحَمْدُ، وَهُوَ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ

ลา อิลาฮะ อิลลัลลอฮุ วะหฺดะฮู ลา ชะรีกะ ละฮฺ · ละฮุล มุลกุ วะละฮุล หัมดุ · วะฮุวะ อะลา กุลลิ ชัยอิน เกาะดีรฺ

📜 หะดีษเศาะฮีหฺมุสลิม ๕๙๗

مَنْ سَبَّحَ اللَّهَ فِي دُبُرِ كُلِّ صَلَاةٍ ثَلَاثًا وَثَلَاثِينَ، وَحَمِدَ اللَّهَ ثَلَاثًا وَثَلَاثِينَ، وَكَبَّرَ اللَّهَ ثَلَاثًا وَثَلَاثِينَ، فَتِلْكَ تِسْعَةٌ وَتِسْعُونَ، وَقَالَ تَمَامَ الْمِائَةِ: لَا إِلَٰهَ إِلَّا اللَّهُ... غُفِرَتْ خَطَايَاهُ وَإِنْ كَانَتْ مِثْلَ زَبَدِ الْبَحْرِ

๕. อายะตุลกุรสีย์ (อัล-บะเกาะเราะฮฺ ๒:๒๕๕)

📖 อัลกุรอานอัล-บะเกาะเราะฮฺ ๒:๒๕๕ — อ่านหลังทุกละหมาดฟัรฎู

ٱللَّهُ لَآ إِلَٰهَ إِلَّا هُوَ ٱلْحَىُّ ٱلْقَيُّومُ ۚ لَا تَأْخُذُهُۥ سِنَةٌ وَلَا نَوْمٌ ۚ لَّهُۥ مَا فِى ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَمَا فِى ٱلْأَرْضِ

📜 หะดีษนะสาอีย์ ฟี อัลกุบรอ ๙๙๒๘ (เศาะฮีหฺ)

مَنْ قَرَأَ آيَةَ الْكُرْسِيِّ دُبُرَ كُلِّ صَلَاةٍ مَكْتُوبَةٍ لَمْ يَمْنَعْهُ مِنْ دُخُولِ الْجَنَّةِ إِلَّا أَنْ يَمُوتَ

๖. อัลมุเอาวิซาต (๓ สูเราะฮฺสุดท้าย)

อ่าน อัลอิคลาศ · อัลฟะลัก · อันนาส อย่างละ ๑ ครั้งหลังทุกละหมาด และ ๓ ครั้งหลังฟัจญ์รฺกับมัฆริบ (อบูดาวูด ๑๕๒๓ · เศาะฮีหฺ)